Son günlerde Türkiye'de ve dünyada hızla yayılan 'Ejderha Nefesi' (Dragon's Breath) olarak bilinen sıvı azotlu atıştırmalıklar, ağız ve burundan beyaz duman çıkararak eğlence amaçlı tüketiliyor. Ancak uzmanlar, bu ürünlerin ciddi sağlık tehlikeleri barındırdığı konusunda uyarıyor. Prof. Dr. Mahir İğde, sıvı azotun eksi 196 derece olduğunu ve vücutta ani buharlaşma sonucu donma, doku hasarı ve ölüme kadar gidebilecek komplikasyonlara yol açabileceğini belirtiyor. Özellikle gençler arasında popüler olan bu akım, bilinçsiz tüketim nedeniyle hastane acillerine başvuruları artırdı.
Ejderha Nefesi nedir ve nasıl tehlikelidir?
Ejderha Nefesi, genellikle meyve veya şekerleme üzerine dökülen sıvı azot sayesinde ağızdan ve burundan yoğun beyaz duman üreten bir atıştırmalıktır. Sıvı azot, oda sıcaklığında hızla gaz haline geçer ve bu sırada çevresindeki dokuları dondurur. Prof. Dr. Mahir İğde'ye göre, sıvı azot doğrudan temas halinde ciltte ve mukozada donmaya neden olur. "Sıvı azotun sıcaklığı eksi 196 derece. Ağızda veya boğazda uzun süre kalırsa, doku donmasına, yanıklara ve solunum yollarında hasara yol açabilir" diyor. Ayrıca, bu ürünlerin hijyenik koşullarda hazırlanmaması nedeniyle bakteri yuvası haline geldiğini vurguluyor.
En sık görülen sağlık sorunları:
- Ağız içi ve boğazda donma kaynaklı yaralar
- Mide bulantısı, kusma ve karın ağrısı
- Solunum güçlüğü ve boğulma hissi
- Ani bilinç kaybı ve bayılma
- Ciddi vakalarda mide delinmesi ve ölüm
Uzmanlardan sert uyarılar: 'Ölüme neden olabilir'
Sağlık Bakanlığı ve çeşitli tıp otoriteleri, sıvı azotlu gıdaların tüketimine karşı defalarca uyarıda bulundu. Prof. Dr. Mahir İğde, "Bu ürünler özellikle çocuklar ve gençler arasında masum bir eğlence gibi algılanıyor. Oysa sıvı azotun yanlış kullanımı, solunum durmasına, mide perforasyonuna ve ölüme kadar gidebilir" ifadelerini kullanıyor. Ayrıca, ürünlerin denetimsiz şekilde sokak satıcıları tarafından satıldığını, içeriğindeki azot miktarının kontrol edilmediğini belirtiyor.
Tüketici dernekleri de konuya el attı. Türkiye Tüketici Derneği Başkanı, "Bu ürünlerin satışı yasaklanmalı. Sağlık riskleri çok büyük ve tüketicilerin bunu bilmesi gerekiyor. Özellikle sosyal medyada görsel paylaşımlar özendirici oluyor" dedi.
Peki ya yasal durum?
Şu anda Türkiye'de sıvı azotlu gıdaların satışına dair özel bir yasak bulunmuyor. Ancak Sağlık Bakanlığı, Tarım ve Orman Bakanlığı ile koordineli olarak denetimlerini artırdı. Bazı belediyeler, halk sağlığı gerekçesiyle bu tür ürünlerin satışını yasakladı. Dünya genelinde ise ABD, İngiltere ve Avustralya gibi ülkelerde sıvı azotlu gıdalar için sıkı düzenlemeler mevcut.
Bağımsız değerlendirme
Ejderha Nefesi akımı, sosyal medyanın etkisiyle hızla yayılan ve gençleri hedef alan bir trend haline geldi. Ancak sağlık riskleri göz ardı edilmemeli. Eğlence uğruna hayatı tehlikeye atmak anlamlı değil. Bu konuda toplumsal farkındalık artırılmalı, ebeveynler çocuklarını bu tür riskli akımlara karşı bilinçlendirmeli. Yetkililerin ise bu ürünlerin satışını acilen düzenlemesi veya yasaklaması gerekiyor. İnsan hayatı her şeyden önemli.
