İran semalarında görev yaparken düşürülen ve ABD özel kuvvetlerinin kurtarma operasyonuyla sağ kurtarılan Amerikan F-15 pilotunun sorgu ifadeleri, ABD istihbarat birimlerinde şok etkisi yarattı. Pilotun çarpışma anına dair anlattıkları, İran'a ait olduğu düşünülen 'denizanası' adı verilen bir hava aracının varlığını gündeme getirdi. Bu gizemli cisim, İran'ın geleneksel hava savunma sistemlerinin çok ötesinde bir teknolojiye işaret ediyor.
Kurtarma operasyonunun perde arkası
Olay, 14 Şubat 2025'te gece saatlerinde, İran'ın batısındaki Huzistan eyaleti yakınlarında meydana geldi. ABD Hava Kuvvetleri'ne ait F-15E Strike Eagle, rutin bir keşif uçuşu sırasında aniden radar ekranından kayboldu. Pilot, çarpışmadan hemen önce telsizle 'gökyüzünde denizanasına benzer bir cisim' gördüğünü bildirdi. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), pilotun sinyalini takip ederek bölgeye bir Özel Kuvvetler timi gönderdi. Operasyon 6 saat sürdü ve pilot, enkazdan yaralı olarak çıkarıldı.
Pilotun ifadesinde 'denizanası' detayı
Pilot, sorgu sırasında uçağına yaklaşan cismin 'büyük, parlak ve jelatinimsi bir yapıya sahip olduğunu, ancak herhangi bir kanat veya motor izi taşımadığını' söyledi. Cisim, uçağına lazer benzeri bir ışın yöneltti ve ardından elektronik sistemler tamamen devre dışı kaldı. Pilot, 'Hiçbir uyarı alamadım. Bir anda tüm göstergeler karardı ve uçak kontrol edilemez hale geldi' dedi. Sivil savunma uzmanları, bu tanımın daha önce İran'ın test ettiği yüksek güçlü mikrodalga (HPM) silahlarına benzediğini belirtiyor.
İran'ın gizli silah programları
İran, son yıllarda elektronik harp ve yönlendirilmiş enerji silahları konusunda önemli ilerlemeler kaydetti. 2023'te yayınlanan bir Savunma İstihbarat Ajansı raporu, Tahran'ın 'denizanası' kod adlı bir proje yürüttüğünü ima etmişti. Projenin, düşman uçaklarının aviyonik sistemlerini devre dışı bırakan plazma temelli bir kalkan teknolojisi üzerine kurulu olduğu iddia ediliyor. Ancak ABD'li yetkililer, bu teknolojinin bu kadar kısa sürede operasyonel hale getirilmesinin şüpheli olduğunu vurguluyor.
Uluslararası boyut ve tepkiler
Olay, ABD ile İran arasındaki gerginliği daha da tırmandırdı. CENTCOM Komutanı Orgeneral Michael Kurilla, 'Bu tür bir saldırı, hava sahasının askerden arındırılması anlaşmalarının açık ihlalidir' dedi. İran Dışişleri Bakanlığı ise iddiaları reddederek, 'ABD'nin uydurduğu senaryolar' olarak nitelendirdi. Öte yandan, Rusya ve Çin'den konuya ilişkin henüz resmi bir açıklama gelmedi. Uzmanlar, eğer bu teknoloji doğrulanırsa, hava savaşının kurallarını tamamen değiştirebileceği konusunda uyarıyor.
