Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nde (KDC) yeniden ortaya çıkan Ebola salgınında doğrulanan vaka sayısının 1048'e, can kaybının ise 267'ye yükseldiğini duyurdu. Tedavisi ve aşısı bulunmayan nadir bir varyant nedeniyle uluslararası acil durum ilan edilen bölgede, sağlık merkezleri yoğun bakım kapasitelerinin sınırına dayandı.
Vaka sayısı hızla artıyor
DSÖ'nün son raporuna göre, salgın KDC'nin kuzeydoğusundaki Kuzey Kivu eyaletinde yoğunlaşıyor. Doğrulanan vakaların yüzde 60'ı son 21 gün içinde tespit edildi. Ölüm oranı yüzde 25,5 seviyesinde seyrederken, özellikle çocuklar ve yaşlılar risk altında. DSÖ Acil Durumlar Direktörü Dr. Michael Ryan, 'Bu varyant, mevcut aşı ve tedavilere yanıt vermiyor. Salgının kontrol altına alınması için uluslararası desteğe ihtiyacımız var' dedi.
Nadir varyantın özellikleri
Ebola virüsünün Sudan suşu olarak bilinen bu varyant, daha önce görülen Zaire suşundan farklı bir genetik yapıya sahip. DSÖ, mevcut aşıların bu varyanta karşı etkili olmadığını doğruladı. Tedavi için kullanılan monoklonal antikorlar da sınırlı etki gösteriyor. Uzmanlar, varyantın bulaşıcılık oranının yüksek olduğunu ve kuluçka süresinin 2-21 gün arasında değiştiğini belirtiyor.
Uluslararası acil durum
DSÖ, geçen hafta salgını 'Uluslararası Önemi Haiz Halk Sağlığı Acil Durumu' ilan etmişti. Bu karar, Birleşmiş Milletler ve sivil toplum kuruluşlarının bölgeye acil yardım göndermesinin önünü açtı. KDC hükümeti, 11 bölgede karantina uygularken, sınır kontrolleri artırıldı. Komşu ülkeler Ruanda, Uganda ve Burundi de sınırlarında sağlık taramaları başlattı.
Sağlık sistemi zorlanıyor
KDC'deki sağlık altyapısı, yıllardır süren çatışmalar ve diğer salgınlar nedeniyle zayıf durumda. Ebola tedavi merkezlerinde yatak kapasitesinin yüzde 80'i dolu. Sağlık çalışanları arasında da 30'dan fazla vaka görüldü. DSÖ, bölgeye 200'den fazla sağlık personeli takviyesi yaptı. Ayrıca, deneysel antiviral ilaçların kullanımı için etik onay alındı.
Ebola, kan ve diğer vücut sıvılarıyla temas yoluyla bulaşıyor. Belirtileri arasında ateş, halsizlik, kas ağrısı, kusma ve iç kanama yer alıyor. Erken teşhis ve destekleyici tedavi hayati önem taşıyor. DSÖ, halka hijyen kurallarına uyma, hasta temasından kaçınma ve belirti durumunda derhal sağlık kuruluşuna başvurma çağrısı yaptı.
KDC'nin doğu bölgelerindeki güvenlik sorunları, salgınla mücadeleyi zorlaştırıyor. Silahlı grupların varlığı, sağlık ekiplerinin bölgeye erişimini engelliyor. DSÖ, taraflara ateşkes çağrısında bulunarak, sağlık koridorlarının açık tutulmasını istedi.
Uzmanlar, küresel sağlık güvenliği açısından bu salgının yakından takip edilmesi gerektiğini vurguluyor. Aşı ve tedavi geliştirme çalışmaları hızlandırıldı. Ancak yeni varyantın yayılma hızı, mevcut önlemlerin yetersiz kalabileceğine işaret ediyor. DSÖ, uluslararası topluma finansal ve lojistik destek çağrısını yineliyor.
