Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, küresel çapta aşırı sıcaklar nedeniyle her yıl yaklaşık 500 bin kişinin hayatını kaybettiğini duyurdu. Tedros, iklim değişikliğinin sağlık üzerindeki yıkıcı etkilerine dikkat çekerek, acil önlem alınması gerektiğini vurguladı. Açıklama, DSÖ'nün Cenevre'de düzenlediği basın toplantısında yapıldı. Örgüt, sıcak hava dalgalarının kalp krizi, solunum yetmezliği ve sıcak çarpması gibi ölümcül sonuçlara yol açtığını belirtti.
Aşırı sıcaklar neden ölümcül?
DSÖ verilerine göre, aşırı sıcaklar özellikle yaşlılar, kronik hastalar ve düşük gelirli topluluklar için büyük risk oluşturuyor. Vücut ısısının 40 derecenin üzerine çıkması, organ yetmezliğine ve beyin hasarına neden olabiliyor. Ayrıca, sıcak hava dalgaları hava kirliliğini artırarak astım ve KOAH gibi solunum hastalıklarını tetikliyor. DSÖ, 2000-2020 yılları arasında aşırı sıcaklara bağlı ölümlerin yüzde 65 arttığını tahmin ediyor. En kötü etkilenen bölgeler arasında Güney Asya, Sahra Altı Afrika ve Avrupa yer alıyor. 2023 yılı, kayıtlara en sıcak yıl olarak geçti ve Temmuz ayında küresel ortalama sıcaklık Sanayi Devrimi öncesine göre 1,5 derece daha yüksekti.
İklim değişikliği ve sağlık krizi
Uzmanlar, iklim değişikliğinin sadece sıcaklığı artırmakla kalmayıp aynı zamanda su ve gıda güvenliğini tehdit ettiğini, bulaşıcı hastalıkların yayılmasını hızlandırdığını belirtiyor. DSÖ, sıcaklık artışının 2 dereceyi aşması durumunda ölümlerin katlanarak artacağı uyarısında bulunuyor. Örgüt, hükümetlerin erken uyarı sistemleri kurması, yeşil alanları artırması ve sağlık sistemlerini ısı dalgalarına hazırlaması gerektiğini savunuyor. Tedros, "Her 0,1 derecelik ısınma, daha fazla can kaybına yol açıyor. Bu bir sağlık krizidir ve acil eylem gerektiriyor" dedi. DSÖ, özellikle düşük ve orta gelirli ülkelerin bu krizden orantısız şekilde etkilendiğini kaydediyor. Küresel sıcaklık artışının 2030 yılına kadar 1,5 dereceyi aşması bekleniyor.
Son olarak, iklim değişikliğiyle mücadele edilmemesi durumunda aşırı sıcaklara bağlı ölümlerin 2050'ye kadar yılda 1,5 milyona ulaşabileceği öngörülüyor. Bu tablo, Paris Anlaşması hedeflerinin önemini bir kez daha hatırlatıyor.
