Merkez Bankası’nın haftalık para ve banka istatistiklerine göre, yurt içi yerleşiklerin döviz mevduatları geçen hafta 266 milyon dolar artarak toplam 236,8 milyar dolara ulaştı. Parite etkisinden arındırılmış verilere göre artış 287 milyon dolar olarak kaydedildi. Bu gelişme, döviz talebindeki canlanmaya işaret ederken, yatırımcıların kur riskine karşı pozisyonlanma stratejilerini sürdürdüğünü gösteriyor.
Döviz mevduatlarında kur etkisi ve parite arındırması
Parite etkisinden arındırılmış veriler, döviz mevduatlarındaki artışın büyük ölçüde gerçek talep kaynaklı olduğunu ortaya koyuyor. Geçen hafta dolar/TL kuru yatay seyrederken, euro/dolar paritesindeki hareketlerin etkisi sınırlı kaldı. Parite etkisi arındırıldığında, yurt içi yerleşiklerin döviz mevduatları 287 milyon dolar artış gösterdi. Bu rakam, brüt artış olan 266 milyon dolardan daha yüksek; çünkü parite kaynaklı azalışlar gerçek talebi maskeliyor. Özellikle kurumsal müşterilerin döviz tevdiat hesaplarında (DTH) belirgin bir yükseliş gözlenirken, bireysel yatırımcıların da döviz alımını hızlandırdığı görülüyor.
Piyasalar ne söylüyor?
Uzmanlar, döviz mevduatlarındaki artışı birkaç faktöre bağlıyor. Birincisi, enflasyon beklentilerinin yüksek seyretmesi ve TL mevduat faizlerinin reel getiri konusunda yetersiz kalması, yatırımcıları dövize yöneltiyor. İkincisi, jeopolitik riskler ve küresel belirsizlikler nedeniyle riskten kaçınma eğilimi güçlü. Üçüncü olarak, yılbaşından bu yana uygulanan makroihtiyati tedbirler ve kur korumalı mevduat (KKM) hesaplarındaki çözülme, döviz talebini artırmış olabilir. Ekonomistlere göre, Merkez Bankası’nın faiz politikası ve rezerv yönetimi önümüzdeki dönemde döviz mevduatlarının seyrini belirleyecek ana unsurlar olacak.
Döviz mevduatı eğilimi ve ekonomiye yansımaları
Geçen haftaki artışla birlikte yurt içi yerleşiklerin döviz mevduatları yılbaşından bu yana net bazda 5 milyar dolar civarında yükseldi. Bu eğilim, TL’ye olan güvenin henüz tam olarak tesis edilmediğini ve dolarizasyon sürecinin devam ettiğini gösteriyor. Öte yandan, Merkez Bankası’nın net rezervlerindeki iyileşme ve swap anlaşmaları sayesinde döviz piyasasında oynaklık sınırlı kalıyor. Ancak uzun vadede döviz mevduatlarının azalması, ekonominin istikrarı açısından kritik önem taşıyor. Yetkililer, TL mevduat faizlerini cazip kılmak ve döviz talebini azaltmak için çeşitli teşvik mekanizmaları üzerinde çalışıyor. Sonuç olarak, döviz mevduatlarındaki haftalık artış, yatırımcıların enflasyon ve kur beklentilerine karşı bir korunma aracı olarak dövizi tercih ettiğini bir kez daha ortaya koyuyor.
