İletişim Başkanlığı Dezenformasyonla Mücadele Merkezi (DMM), son günlerde sosyal medyada yayılan “Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) uygulamasında vatandaşlara ödenen iade tutarlarının düşürüldüğü” yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını duyurdu. DMM’den yapılan açıklamada, mevcut depozito iade sisteminde herhangi bir değişiklik olmadığı ve tüketicilere yansıtılan ücretlerin sabit kaldığı belirtildi.
İddialar asılsız çıktı
Dezenformasyonla Mücadele Merkezi, söz konusu iddiaların kaynağının belirsiz olduğunu ve kamuoyunda yanlış algı oluşturmaya yönelik olduğunu ifade etti. Açıklamada, DOA sistemi kapsamında iade edilen tutarların Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından belirlenen depozito bedeline göre hesaplandığı ve bu bedelin tüm satış noktalarında geçerli olduğu vurgulandı. Tüketicilerin mağduriyet yaşamaması için gerekli denetimlerin sürdüğü dile getirildi.
DOA sistemi, plastik, cam ve metal ambalajların geri dönüşümünü teşvik etmek amacıyla 2022 yılında pilot bölgelerde uygulanmaya başlanmış, 2023 itibarıyla tüm Türkiye’de yaygınlaştırılmıştı. Uygulama kapsamında, ambalajların üzerinde yer alan depozito bedeli, tüketici tarafından satın alma sırasında ödeniyor, boş ambalaj iade edildiğinde ise aynı miktar tüketiciye geri veriliyor. İade işlemleri, anlaşmalı marketlerdeki otomatik toplama makineleri veya depozito iade noktalarında gerçekleştiriliyor.
Geri dönüşüm hedefleri ve denetim
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, DOA ile ambalaj atıklarının kaynağında ayrıştırılmasını ve geri dönüşüm oranının artırılmasını hedefliyor. Sistem sayesinde 2025 yılına kadar plastik ambalajlarda %55, cam ve metallerde ise %70 geri dönüşüm oranına ulaşılması planlanıyor. DMM, bu hedefler doğrultusunda hiçbir depozito bedelinin düşürülmediğini, aksine çevre bilincini artırmaya yönelik çalışmaların sürdüğünü kaydetti.
Uygulamanın başarılı bir şekilde işlemesi için tüketicilerin güvenilir bilgi kaynaklarına yönelmesi gerektiğini belirten yetkililer, özellikle sosyal medyada dolaşan asılsız haberlere itibar edilmemesi uyarısını yaptı. DOA ile ilgili güncel bilgilere Çevre Bakanlığı ve İletişim Başkanlığı’nın web sitelerinden ulaşılabileceği ifade edildi.
DMM’nin bu yalanlaması, çevrim içi platformlarda dolaşan dezenformasyon kampanyalarının önlenmesi adına önem taşıyor. Zira benzer iddialar daha önce de farklı kamu hizmetleri hakkında ortaya atılmış ve kısa sürede yalanlanmıştı. Vatandaşların resmi kaynakları takip etmesi ve şüpheli bilgileri doğrulatması, kamuoyunun doğru bilgiye erişimi için kritik bir davranış biçimi olarak öne çıkıyor.
