Diyarbakır Tarım ve Orman İl Müdürü Adil Alan, bu sezon yüksek rekolte nedeniyle hububat sap oranının artacağını belirterek, anız yakılmaması uyarısında bulundu. UNESCO Dünya Mirası Listesi'ndeki Hevsel Bahçeleri'nde son yıllarda yaşanan yangınlara dikkat çeken Alan, cezaların 5 kat artırıldığını açıkladı. Valilik koordinasyonunda alınan tedbirler kapsamında, anız yakan çiftçilere uygulanan idari para cezası 2024 itibarıyla 5 bin liradan 25 bin liraya yükseltildi.
Sıkı denetim ve bilinçlendirme çalışmaları
Diyarbakır genelinde 1 Haziran itibarıyla başlatılan anız yangınlarıyla mücadele seferberliği kapsamında, ilçe tarım müdürlükleri ve jandarma ekipleri ortaklaşa denetimler yapıyor. Adil Alan, "Anız yakmak toprağın verimini düşürür, biyolojik çeşitliliği yok eder ve hava kirliliğine yol açar. Hevsel Bahçeleri gibi hassas alanlarda yangınların önüne geçmek için cezai yaptırımları artırdık" dedi. Ayrıca, çiftçilere yönelik eğitim toplantıları düzenlenerek anız yakmanın zararları anlatılıyor.
Hevsel Bahçeleri tehdit altında
UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer alan Hevsel Bahçeleri, son iki yılda çıkan yangınlardan ciddi şekilde etkilendi. 2022 yılında çıkan yangında 50 dönümlük bağ ve bahçe alanı kül olurken, 2023'te çıkan bir diğer yangın 30 dönümlük alanı tahrip etti. Yetkililer, anız yangınlarının bu tarihi dokuyu tehdit ettiğini belirtiyor. İl Müdürü Alan, "Bugüne kadar Hevsel'de 2 bin 500 dönümlük alan yangınlarla kaybedildi. Bu rakamlar kabul edilemez" ifadelerini kullandı.
Anız yakma cezalarının 5 kat artırılmasının yanı sıra, yangına sebebiyet verenler hakkında Türk Ceza Kanunu'nun 179. maddesi kapsamında adli işlem başlatılacağı belirtildi. Ayrıca, çiftçilere anız yakmak yerine toprağı işleme, malçlama veya sap toplama gibi alternatif yöntemler öneriliyor. Tarım ve Orman Bakanlığı, anız yakmayı önlemek için 2024 yılında 10 milyon liralık destek paketi hazırladı.
Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan ziraat mühendisleri, anız yakmanın toprağın organik maddesini yok ettiğini ve uzun vadede tarımsal verimi düşürdüğünü vurguluyor. Diyarbakır'ın hububat üretiminde Türkiye'de ilk sıralarda yer aldığı düşünüldüğünde, bu tedbirlerin sürdürülebilir tarım için kritik olduğu ifade ediliyor. Anız yangınlarının önlenmesi için hem cezai hem de teşvik edici mekanizmaların bir arada uygulanması gerektiğini belirten uzmanlar, çiftçilerin bilinçlendirilmesinin önemine dikkat çekiyor.
