Dışişleri Bakanlığı, İsrail'in işgal altındaki Batı Şeria'da yeni yasa dışı yerleşim birimlerinin inşasını onaylama kararına sert tepki gösterdi. Bakanlıktan yapılan yazılı açıklamada, söz konusu kararın uluslararası hukuku ve Birleşmiş Milletler kararlarını açıkça ihlal ettiği belirtilirken, İsrail'in iki devletli çözümün temellerini hedef aldığı ifade edildi. Açıklamada ayrıca uluslararası topluma, bu tür tek taraflı adımlara karşı harekete geçme çağrısı yapıldı.
Yerleşim kararının ayrıntıları
İsrail makamları, işgal altındaki Batı Şeria'da yaklaşık 4.500 yeni konutun inşası için onay verdi. Karar, özellikle Maale Adumim, Efrat ve Kfar Etzion gibi büyük yerleşim bloklarını kapsıyor. Bu adım, İsrail-Filistin çatışmasının temel sorunlarından biri olan sınır ve toprak müzakerelerine darbe vururken, Filistin tarafından da sert tepkiyle karşılandı. Filistin Başmüzakerecisi Saeb Erekat, kararı "barış sürecine suikast" olarak nitelendirdi.
Türkiye'nin tutumu ve uluslararası tepkiler
Türkiye, uzun süredir İsrail'in işgal politikalarını ve yerleşim faaliyetlerini kınamakta. Dışişleri Bakanlığı'nın açıklaması, bu konudaki sürekliliği gösteriyor. Bakanlık, "İsrail'in bu tür eylemleri, uluslararası hukukun ve BM kararlarının yanı sıra bölgesel barış çabalarını da baltalamaktadır" dedi. Arap Birliği, Avrupa Birliği ve Birleşmiş Milletler de benzer bir dil kullanarak kararı kınadı. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, İsrail'e yerleşim faaliyetlerini durdurma çağrısı yaparken, AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, bu adımın iki devletli çözümü imkansız hale getirdiğini belirtti.
İki devletli çözümün geleceği
İsrail'in yerleşim politikaları, 1967 sınırlarına dayalı, başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız bir Filistin devleti kurulmasını öngören iki devletli çözümün önündeki en büyük engellerden biri olarak görülüyor. Uluslararası toplum, İsrail'i bu konuda defalarca uyarmış olsa da, Tel Aviv yönetimi yerleşimleri genişletmeye devam ediyor. Son karar, Batı Şeria'daki fiili ilhak sürecini hızlandırdığı gerekçesiyle eleştiriliyor. Türkiye'nin çağrısı, uluslararası kamuoyunun bu konuda daha somut adımlar atması gerektiğine işaret ediyor.
Dışişleri Bakanlığı'nın kınama açıklaması, Türkiye'nin Filistin davasına verdiği desteğin bir yansıması olarak değerlendirilebilir. Bununla birlikte, uluslararası toplumun bu konuda yaptırım gücü sınırlı. İsrail, ABD'nin desteğiyle yerleşim politikalarını sürdürmeye devam ederken, Filistin yönetimi ise giderek artan bir çaresizlik içinde. Türkiye'nin de aralarında bulunduğu bazı ülkeler, İsrail'in yalnızca kınanmakla kalmayıp ekonomik ve diplomatik yaptırımlara maruz kalması gerektiğini savunuyor. Öte yandan, barış müzakerelerinin yeniden başlatılması için tarafların birbirine güven vermesi ve uluslararası hukuka saygı göstermesi şart. Yerleşim kararları ise bu güveni sarsmaya devam ediyor.
