Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Öncü Keçeli, Avrupa Birliği (AB) tarafından 15 Temmuz'da yayımlanan "Ortak Anlayış" belgesinde Türkiye'ye yönelik atıfların "stratejik ve hakkaniyetli bir yaklaşımdan yoksun" olduğunu belirtti. Keçeli, yazılı açıklamasında, belgenin Türkiye-AB ilişkilerinin mevcut durumunu yansıtmadığını ve Türkiye'nin AB üyelik sürecine katkılarını görmezden geldiğini ifade etti. Sözcü, AB'nin bu tutumunun, iki taraf arasındaki diyaloğu zedelediğini ve Türkiye'nin stratejik önemini hafife aldığını vurguladı.
Belgenin içeriği ve Türkiye'ye yönelik ifadeler
AB Konseyi tarafından yayımlanan "Ortak Anlayış" belgesi, Türkiye ile ilişkilerde bir dizi konuyu ele alıyor. Belgede, Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki faaliyetleri, göç yönetimi ve hukukun üstünlüğü gibi başlıklara yer veriliyor. Ancak Keçeli, bu ifadelerin tek taraflı ve adil olmadığını savunuyor. Özellikle Doğu Akdeniz'deki enerji keşifleri ve Kıbrıs meselesi gibi konularda Türkiye'nin haklarının ve pozisyonunun yeterince dikkate alınmadığını belirtiyor. Keçeli, AB'nin Türkiye'ye yönelik eleştirilerinde yapıcı bir dil kullanması gerektiğini ve iş birliği fırsatlarının ön plana çıkarılması gerektiğini sözlerine ekledi.
Türkiye-AB ilişkilerinde son durum
Türkiye, 1999 yılında aday ülke statüsü kazanmış, 2005'te ise katılım müzakerelerine başlamıştı. Ancak müzakereler, özellikle 2016 sonrasında siyasi nedenlerle yavaşlamış ve birçok fasıl bloke edilmişti. AB, Türkiye'yi hukukun üstünlüğü, ifade özgürlüğü ve yargı bağımsızlığı konularında eleştirirken; Türkiye, AB'nin samimi olmadığını ve çifte standart uyguladığını sık sık dile getiriyor. Son olarak, Türkiye'nin İsveç'in NATO üyeliğine onay vermesiyle birlikte AB ile ilişkilerde yeni bir dönem başlamıştı. Ancak Keçeli'nin açıklamaları, bu olumlu havaya rağmen AB'nin Türkiye'ye yönelik tutumunun henüz değişmediğini gösteriyor.
Keçeli, AB'nin Türkiye'yi stratejik bir ortak olarak görmesi gerektiğini ve belgenin bu anlayıştan uzak olduğunu ifade etti. Türkiye, AB'nin enerji güvenliği, göç yönetimi ve terörle mücadele gibi alanlarda kilit bir ülke konumunda. Ancak AB'nin "Ortak Anlayış" belgesinde bu iş birliği potansiyeline yeterli vurgu yapılmadığı eleştirisi yapılıyor. Öte yandan, bazı AB ülkeleri Türkiye ile ilişkilerin geliştirilmesinden yana olsa da, Kıbrıs meselesi ve Doğu Akdeniz'deki gerilimler ilerlemeyi engelliyor.
Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü'nün bu açıklaması, Türkiye'nin AB'den beklentilerini net bir şekilde ortaya koyarken, ilişkilerin geleceği konusunda da önemli bir uyarı niteliği taşıyor. Keçeli, belgenin revize edilmesi veya Türkiye'nin itirazlarının dikkate alınması halinde diyaloğun ilerleyebileceği mesajını veriyor. Türk yetkililer, AB'nin Türkiye'ye yönelik yaklaşımında daha dengeli ve iş birliğine dayalı bir perspektif benimsemesi halinde, iki tarafın da kazançlı çıkacağını düşünüyor.
Önümüzdeki dönemde AB-Türkiye ilişkilerinde önemli gelişmeler yaşanması bekleniyor. AB Komisyonu'nun Türkiye raporu ve yıl sonunda yapılacak AB liderler zirvesi, ilişkilerin yönü açısından kritik öneme sahip. Türkiye, bir yandan AB ile müzakereleri canlandırmak isterken, diğer yandan da bağımsız dış politika çizgisini sürdürüyor. Keçeli'nin açıklamaları, Türkiye'nin AB konusundaki hassasiyetini ve ilkelerini koruma kararlılığını gösteriyor.
