Sosyal medyada hızla yayılan ve kontrolsüz şekilde büyüyen 'abonelik sistemi', gençleri ve aile yapısını hedef alarak toplumsal ahlakı tehdit ediyor. Kolay yoldan para kazanma vaadiyle milyonlarca gencin katıldığı bu sistem, uzmanlara göre adeta bir dijital tuzak haline geldi. Aile bakanlığı yetkilileri, son aylarda artan şikayetler üzerine harekete geçerken, sosyal medya platformları da bu içeriklere karşı önlem almaya çalışıyor. Ancak sistemin ne kadar yaygın olduğu net olarak bilinmiyor.
Abonelik sistemi nedir ve nasıl çalışıyor?
Abonelik sistemi, kullanıcıların belirli bir ücret karşılığında özel içeriklere erişebildiği bir model olarak ortaya çıktı. Ancak son dönemde bu model, özellikle sosyal medyada 'kolay para kazanma' yöntemi olarak pazarlanıyor. Gençler, aylık veya yıllık abonelik ücretleri ödeyerek içerik üreticilerinin 'özel' paylaşımlarına erişiyor. Bu paylaşımların büyük bir kısmı ise müstehcen ve ahlaki sınırları zorlayan içeriklerden oluşuyor.
İnternet üzerinden yapılan ödemelerin kolaylığı, bu sistemin yayılmasını hızlandırıyor. Kredi kartı veya dijital cüzdanlarla yapılan işlemler, ebeveynlerin fark etmemesi için sıkça kullanılıyor. Özellikle 18 yaş altı kullanıcıların bu platformlara erişimi, yaş doğrulama sistemlerinin yetersizliği nedeniyle engellenemiyor.
Gençleri ve aile yapısını tehdit eden karanlık trend
Uzmanlar, bu sistemin gençleri cinsel istismara açık hale getirdiğini ve aile içi güveni zedelediğini belirtiyor. Psikolog Dr. Selin Yıldız, 'Abonelik sistemi, gençlerin para kazanma hırsını istismar ederek onları tehlikeli ortamlara sürüklüyor. Ayrıca, bu tür içeriklerin normalleşmesi, toplumsal ahlak anlayışını da yozlaştırıyor' dedi.
Aileler ise çocuklarının bu tuzağa düşmemesi için ne yapacaklarını bilmiyor. İstanbul'da yaşayan üç çocuk annesi Ayşe K., 'Oğlumun odasında kapalı kapılar ardında ne yaptığını bilmiyorum. Cep telefonu ve internet, ailemizi ele geçirdi. Bu sistem yüzünden ailecek huzurumuz kalmadı' şeklinde konuştu.
Kontrolsüz büyüme ve yasal boşluklar
Türkiye'de abonelik sistemi üzerinden yapılan yayınlar, yasal açıdan büyük bir boşlukta. Mevcut yasalar, internet ortamındaki bu tür içerikleri tam olarak kapsamıyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, konuyla ilgili yeni bir düzenleme yapılacağını duyurdu. Bakanlık yetkilileri, özellikle reşit olmayan bireylerin korunması için dijital platformlara yaş doğrulama zorunluluğu getirilmesini planladıklarını açıkladı.
Ancak uzmanlar, yasal düzenlemelerin tek başına yeterli olmayacağını, ailelerin ve okulların da bilinçlendirilmesi gerektiğini vurguluyor. Sosyal medya bağımlılığı konusunda araştırmaları bulunan Prof. Dr. Mehmet Aksoy, 'Bu sistem, bir nesli tehdit ediyor. Çocuklarımızı dijital okuryazarlık konusunda eğitmezsek, bu tuzaklardan kurtulmaları mümkün olmayacak' dedi.
Sosyal medya platformlarının rolü
Sosyal medya şirketleri, bu tür içeriklerin yayılmasını önlemek için algoritmalarını güncellediklerini belirtiyor. Ancak içerik üreticileri, sansür uygulamalarına takılmamak için sürekli yeni yöntemler geliştiriyor. Şifreli mesajlaşma uygulamaları ve 'link in bio' taktikleri, bu içeriklerin paylaşımını kolaylaştırıyor.
Bir sosyal medya platformu sözcüsü, konuyla ilgili şeffaflık raporu yayınladıklarını ve bu tür içerikleri tespit edip kaldırdıklarını söyledi. Ancak raporlar, bu içeriklerin yüzde 90'ının raporlamadan önce tespit edilemediğini gösteriyor. Bu durum, platformların önlemlerinin yetersiz olduğunu ortaya koyuyor.
Gelecek nesiller için acil eylem çağrısı
Tüm bu gelişmeler, Türkiye'nin geleceği açısından ciddi bir alarm zili çalıyor. Eğitim sistemine dijital güvenlik derslerinin eklenmesi, ailelere yönelik bilinçlendirme kampanyalarının düzenlenmesi ve yasal düzenlemelerin hızla tamamlanması gerekiyor. Aksi takdirde, bu dijital tuzağın toplumsal çöküşü hızlandırması kaçınılmaz görünüyor.
Sonuç olarak, abonelik sistemi gibi dijital trendler, sadece bireyleri değil, toplumun tüm dinamiklerini etkileyen bir tehdit haline geldi. Bu tehdide karşı toplumsal bir seferberlik başlatılmazsa, gelecek nesillerin bu ağdan kurtulması çok zor olacak.
