Komedyen Deniz Göktaş, İstanbul Harbiye Cemil Topuzlu Açıkhava Tiyatrosu'nda sahnelediği 'Ölü Deniz' adlı gösterisinde İslami değerleri hedef aldığı iddiasıyla gözaltına alındı. Savcılık tarafından ifadesi alınan Göktaş, 'halkın bir kesiminin benimsediği dini değerleri alenen aşağılama' suçlamasıyla tutuklama talebiyle mahkemeye sevk edildi. YouTube'da yayınlanan gösteride kullandığı ifadeler tepki çekerken, Göktaş'ın savunmasında 'sanat özgürlüğü' vurgusu yaptığı öğrenildi.
Gözaltı süreci ve ifade
İstanbul Emniyet Müdürlüğü ekipleri, 15 Ekim 2024'te düzenlenen operasyonla Göktaş'ı gözaltına aldı. Emniyetteki işlemlerinin ardından Çağlayan Adliyesi'ne sevk edilen komedyen, savcılık ifadesinde suçlamaları reddetti. Göktaş, 'Gösterimdeki tüm ifadeler hiciv ve mizah ürünüdür, herhangi bir dini değeri aşağılama kastım yoktur' dedi. İddianamede, Göktaş'ın özellikle 'namaz', 'oruc' ve 'Kur'an' gibi kavramları alaycı bir dille eleştirdiği belirtiliyor.
Tepkiler ve hukuki boyut
Olay, sosyal medyada geniş yankı uyandırdı. Bazı kesimler Göktaş'ı 'ifade özgürlüğü' kapsamında savunurken, muhafazakar gruplar 'dini değerlere saygısızlık' olarak nitelendirdi. Türkiye'de Türk Ceza Kanunu'nun 216. maddesi, 'halkı kin ve düşmanlığa tahrik' suçunu düzenlerken, aynı kanunun 125. maddesi 'dini değerleri aşağılama'yı suç sayıyor. Göktaş'ın avukatı, müvekkilinin tutuksuz yargılanması talebinde bulunacak.
Geçmişteki benzer davalar
Daha önce benzer suçlamalarla yargılanan mizahçılar arasında, 2015'te bir gösterisinde dini motiflerle alay ettiği gerekçesiyle para cezasına çarptırılan komedyen Aykut Elmas da bulunuyor. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, bu tür davalarda 'ifade özgürlüğü' ile 'dini duyguların korunması' arasında denge kurulması gerektiğini vurgulamaktadır. Göktaş davasının, Türkiye'de mizahın sınırları konusunda yeni bir emsal oluşturması bekleniyor.
Bağımsız değerlendirme
Bu dava, Türkiye'de sanat ve ifade özgürlüğü ile dini değerler arasındaki gerilimi bir kez daha gündeme taşıdı. Her ne kadar mizah sınır tanımaz bir alan olarak görülse de, toplumsal hassasiyetler göz önünde bulundurulmalıdır. Savcılığın tutuklama talebi, olayın ciddiyetini gösterse de, yargılama sürecinde adil bir dengenin sağlanması önem arz ediyor.
