ABD merkezli yayın kuruluşu CNN, dün gece İran'a yönelik gerçekleştirilen saldırılara rağmen ABD ile İran arasındaki görüşmelerin planlandığı gibi ilerlediğini bildirdi. CNN'in haberine göre, iki ülke arasındaki dolaylı müzakerelerde önemli bir aksama yaşanmazken, ekonomik yaptırımların hafifletilmesi ve nükleer anlaşmanın yeniden canlandırılması konularında tarafların somut adımlar atmaya hazır olduğu belirtiliyor.
Saldırı Sonrası Diplomasi Rotası Değişmedi
CNN'in konuya yakın kaynaklara dayandırdığı haberde, gece saatlerinde İran'ın bazı askeri tesislerine yönelik saldırılar düzenlendiği ancak bu durumun müzakere masasını etkilemediği vurgulanıyor. Haberde, "Saldırıların ardından tarafların birbirlerini suçlaması beklenirken, görüşmelerin rayında ilerlemesi dikkat çekti" ifadesi kullanılıyor. ABD'li yetkililer, saldırıların müzakereleri baltalamak isteyen üçüncü taraflarca yapılmış olabileceğini değerlendirirken, İran tarafı ise henüz resmi bir açıklama yapmadı.
Ekonomik Yaptırımlar Masada
Görüşmelerin ana gündem maddelerinden biri, ABD'nin İran'a uyguladığı ekonomik yaptırımların kademeli olarak kaldırılması. CNN, bu konuda tarafların bir çerçeve anlaşmasına yaklaştığını ancak ayrıntıların henüz netleşmediğini aktarıyor. İran, yaptırımların tamamen kaldırılmasını talep ederken, ABD uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin sınırlandırılması koşulunda ısrar ediyor. Uzmanlar, iki taraf arasındaki bu temel farklılığın aşılması için daha fazla zamana ihtiyaç olduğunu belirtiyor.
Nükleer Anlaşma ve Bölgesel Güç Dengeleri
2015 yılında imzalanan Kapsamlı Ortak Eylem Planı (KOEP), ABD'nin 2018'de tek taraflı olarak çekilmesiyle askıya alınmıştı. Müzakereler, bu anlaşmanın yeniden canlandırılmasını hedefliyor. CNN, İran'ın nükleer faaliyetlerini izleme konusunda Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) ile iş birliğini artırmaya hazır olduğu sinyalini verdiğini yazıyor. Bölgesel güç dengeleri açısından, Suudi Arabistan ve İsrail'in anlaşmaya sıcak bakmadığı biliniyor. Özellikle İsrail, İran'ın nükleer silah elde etmesine izin verecek herhangi bir anlaşmaya karşı çıkıyor.
Diplomatik kaynaklar, görüşmelerin önümüzdeki hafta Viyana'da devam etmesinin beklendiğini belirtiyor. CNN'in haberine göre, taraflar arasındaki doğrudan görüşme olasılığı da masada yer alıyor. Ancak İran yönetimi, ABD ile doğrudan müzakere konusunda henüz yeşil ışık yakmış değil.
Yaşanan son saldırılar, bölgedeki kırılganlığı bir kez daha gözler önüne sererken, görüşmelerin devam etmesi, tarafların diyaloğa verdikleri önemi gösteriyor. Ekonomik krizle boğuşan İran'ın masadan kalkması beklenmezken, ABD'nin de Orta Doğu'da yeni bir çatışma istemediği açık. Ancak anlaşma sağlanana kadar, bu tür provokasyonların veya saldırıların sürmesi olasılığı da göz ardı edilmemeli.
