Tüm Süt, Et ve Damızlık Sığır Yetiştiricileri Derneği (TÜSEDAD), mayıs ayına ait sıcak çiğ süt üretim maliyetini litre başına 27,31 TL olarak hesapladı. Dernek, süt üreticilerinin artan girdi maliyetleri karşısında zorlandığına dikkat çekerken, yetkililere acil destek çağrısında bulundu.
Maliyet kalemleri nasıl dağıldı?
TÜSEDAD verilerine göre, mayıs ayı süt üretim maliyetinin en büyük kısmını yem giderleri oluşturdu. Yem maliyeti, toplam üretim maliyetinin yüzde 60'ından fazlasını kapsarken, işçilik, enerji, veterinerlik ve diğer giderler de önemli paya sahip. Özellikle son bir yılda yem fiyatlarındaki artış, süt üreticilerinin kârlılığını aşındırdı. Üreticiler, süt alım fiyatlarının maliyetin altında kalması nedeniyle sektörde sürdürülebilirliğin tehlikeye girdiğini belirtiyor.
Sektörün talepleri
Süt üreticileri, çiğ süt destekleme priminin artırılmasını ve üreticiye doğrudan ödeme yapılmasını talep ediyor. Ayrıca, ithal yem bağımlılığını azaltacak politikaların hayata geçirilmesi isteniyor. TÜSEDAD yetkilileri, “Maliyetler her geçen ay artarken, süt alım fiyatlarının bu artışa paralel olarak yükseltilmemesi üreticileri mağdur ediyor. Acilen bir fiyat mekanizması kurulmalı” ifadelerini kullandı.
Öte yandan, süt tüketicisi de yüksek fiyatlardan şikayetçi. Market raflarında süt ve süt ürünleri fiyatları geçen yıla göre yüzde 70'in üzerinde artış gösterdi. Uzmanlar, süt piyasasında arz-talep dengesinin sağlanması ve üreticilerin desteklenmesi için kapsamlı bir tarım politikasına ihtiyaç olduğunu vurguluyor.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, nisan ayında süt ve süt ürünleri fiyatları aylık yüzde 4,1 artış kaydetti. Enflasyonla mücadele kapsamında hükümetin temel gıda ürünlerinde KDV indirimi gibi adımları ise üreticiye doğrudan yansımıyor.
Süt sektörü, Türkiye'de 1 milyona yakın ailenin geçim kaynağı. Sektör temsilcileri, maliyetlerin kontrol altına alınmaması durumunda üretimden çekilmelerin artacağı uyarısında bulunuyor. Bu durum, uzun vadede süt ithalatını gündeme getirebilir.
