Antalya'nın Serik ilçesinde çiftçilik yapan Mehmet Akın, toptancı halinde ürününü 5 liradan satamayınca yaklaşık 4 ton domatesi vatandaşlara bedava dağıttı. Yaşanan bu olay, tarım sektöründeki maliyet-fiyat dengesizliğini bir kez daha gündeme taşıdı. Akın, “Halci 5 lira veriyor ama benim maliyetim 7 lira. Satmaktansa dağıtmayı tercih ettim” dedi.
Hal fiyatı maliyetin altında
Mehmet Akın, domateslerini toptancı halinde satmak için günlerce beklediğini ancak fiyatların maliyetinin altında seyrettiğini belirtti. Haldeki komisyoncuların kendisine kilogram başına 5 lira teklif ettiğini, oysa kendi maliyetinin 7 lira olduğunu söyleyen Akın, “Ne yapayım, zararına satmaktansa vatandaş yararlansın istedim” diye konuştu. Yaklaşık 4 ton domatesi, Serik ilçesindeki halk pazarında ve çevre köylerde ücretsiz dağıttı. Dağıtım sırasında uzun kuyruklar oluştu. Vatandaşlar, çiftçinin bu jesti karşısında hem şaşırdı hem de memnun oldu. Ancak yaşanan durum, tarımsal üretimdeki yapısal sorunları gözler önüne serdi.
Türkiye'de son dönemde girdi maliyetlerindeki artış, çiftçilerin ürünlerini pazarlamasını zorlaştırıyor. Gübre, mazot, tohum ve işçilik gibi temel girdi kalemlerinde yaşanan fiyat artışları, üretim maliyetlerini yukarı çekerken, hal fiyatları bu yüksekliğe uyum sağlayamıyor. Tarım ekonomisti Prof. Dr. Harun Öztürkler, “Çiftçi ürettiği ürünü maliyetinin altında satmak zorunda kalırsa üretimden vazgeçer. Bu da gıda arzını tehdit eder” uyarısında bulundu.
Tarım politikaları tartışılıyor
Mehmet Akın'ın domatesleri bedava dağıtması, sosyal medyada geniş yankı uyandırdı. Bazı kullanıcılar çiftçinin mağduriyetine dikkat çekerken, bazıları da tarımsal desteklemelerin yetersizliğini eleştirdi. Ziraat Odaları Birliği'nden yapılan açıklamada, “Çiftçi ürününü satamıyorsa, bunun üretim planlaması ve destekleme politikalarındaki aksaklıklardan kaynaklandığı açıktır” denildi. Konuyla ilgili olarak Tarım ve Orman Bakanlığı henüz resmi bir açıklama yapmadı. Ancak uzmanlar, benzer durumların yaşanmaması için hal yasasının güncellenmesi ve çiftçiye doğrudan gelir desteği sağlanması gerektiğini vurguluyor.
Yaşanan bu olay, sadece Antalya'da değil, Türkiye genelinde çiftçilerin karşı karşıya olduğu ekonomik zorlukların bir yansıması. Yüksek enflasyon ve düşük alım gücü, tarım sektörünü kırılgan hale getiriyor. Çiftçi Mehmet Akın'ın yaptığı bedava dağıtım, bir fedakarlık örneği olsa da aslında sistemin çıkmazını gösteriyor.
