Antalya'nın Manavgat ilçesindeki Denizyaka kumsalında faaliyet gösteren 5 yıldızlı bir otelin 'Kaplumbağa Dostu Turizm Sertifikası', deniz kaplumbağalarının yaşam alanlarını koruma yükümlülüklerini yerine getirmediği gerekçesiyle iptal edildi. Yetkililer, otelin caretta caretta yuvalama alanlarına müdahale ettiğini ve aydınlatma kurallarını ihlal ettiğini tespit ettiklerini açıkladı.
Sertifika iptali kararı nasıl alındı?
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ile Tarım ve Orman Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen denetimlerde, otelin 2024 üreme sezonunda caretta caretta yuvalarına yakın sahil şeridinde şezlong ve şemsiye yerleştirdiği, yavruların denize ulaşmasını engelleyen engeller oluşturduğu belirlendi. Ayrıca otelin dış aydınlatmalarının yavru kaplumbağaların yön bulmasını olumsuz etkilediği ve bu durumun deniz kaplumbağalarının korunmasına yönelik protokollere aykırı olduğu kaydedildi.
Deniz kaplumbağalarını koruma dernekleri ve üniversitelerin bilim insanlarından oluşan komisyon, yapılan ihlalleri rapor haline getirdi. Rapor doğrultusunda, otelin sahip olduğu 'Kaplumbağa Dostu Turizm Sertifikası'nın derhal iptal edilmesine karar verildi. Yetkililer, otelin bu sertifikayı geri alabilmesi için gerekli şartları yerine getirmesi ve yeniden denetimden geçmesi gerektiğini bildirdi.
Caretta caretta neden önemli?
Caretta caretta türü deniz kaplumbağaları, Akdeniz'de nesli tehlike altında olan canlılar arasında yer alıyor. Türkiye kıyıları, bu türün en önemli yuvalama alanlarından biri olarak kabul ediliyor. Her yıl mayıs-eylül ayları arasında caretta carettalar Antalya, Muğla ve Adana sahillerine gelerek yumurtalarını bırakıyor. Yumurtalardan çıkan yavruların denize ulaşabilmesi için kumsalların doğal yapısının korunması ve insan müdahalesinden uzak tutulması büyük önem taşıyor.
Denizyaka kumsalı, son yıllarda caretta carettaların yoğun olarak yuvaladığı bölgeler arasında gösteriliyor. Bölgede daha önce yapılan denetimlerde bazı işletmelerin yuvalama alanlarını koruma konusunda duyarlı davrandığı belirtilirken, bu otelin kurallara uymaması çevreciler tarafından büyük tepkiyle karşılandı.
Turizm ve koruma dengesi
Turizm bölgelerinde doğal yaşamı koruma çalışmaları ile turizm işletmelerinin faaliyetleri arasında denge kurulması gerektiğini vurgulayan uzmanlar, sertifika uygulamasının bu dengeyi sağlama amacı taşıdığını ifade ediyor. 'Kaplumbağa Dostu Turizm Sertifikası', işletmelerin deniz kaplumbağalarının korunmasına yönelik belirli kriterleri yerine getirmesi halinde veriliyor. Bu kriterler arasında yuvalama alanlarının işaretlenmesi, gece aydınlatmalarının kısıtlanması, kumsalda temizlik kurallarına uyulması ve çalışanların eğitimi bulunuyor.
Çevre örgütleri, bu tür sertifikaların iptal edilmesinin caydırıcı bir etki yaratması açısından önemli olduğunu belirtirken, diğer otellerin de benzer ihlaller yapması halinde aynı yaptırımlarla karşılaşabileceğini hatırlatıyor. Bölgede faaliyet gösteren otellerin, caretta carettaların korunmasına yönelik ulusal ve uluslararası yükümlülükleri hassasiyetle yerine getirmesi bekleniyor.
Bu gelişme, sürdürülebilir turizm anlayışının önemini bir kez daha gözler önüne seriyor. Doğal güzellikleri koruyarak turizmden gelir elde etmenin mümkün olduğunu gösteren bu sertifika sistemi, doğaya saygılı işletmelere avantaj sağlarken, kurallara uymayanların da cezalandırılması adaletin sağlanması açısından kritik. Gelecekte benzer uygulamaların artarak devam etmesi, Türkiye'nin biyolojik çeşitliliğinin korunmasına ve turizmde marka değerinin yükselmesine katkıda bulunacaktır.
