İngiltere'nin Avrupa Birliği'nden ayrılma kararının alındığı referandumun üzerinden 10 yıl geçerken, Brexit'in İngiltere ekonomisine etkileri netleşmeye başladı. Uzmanlar, Brexit'in ülke ekonomisinde 3 trilyon sterlin (yaklaşık 4 trilyon dolar) büyüklüğünde bir kayba yol açtığını belirtiyor. Bu etkilerin "kademeli ve birikimli bir baskı şeklinde" ortaya çıktığı ifade ediliyor.
Brexit'in ekonomik maliyeti
Yapılan araştırmalara göre, Brexit sonrası İngiltere ekonomisi, AB üyesi kalması durumuna kıyasla yaklaşık yüzde 5-6 oranında daha küçük kaldı. Bu da yaklaşık 3 trilyon sterlinlik bir kayba denk geliyor. Uzmanlar, bu kaybın ticaret engelleri, azalan yatırımlar ve iş gücü kısıtlamaları gibi faktörlerden kaynaklandığını belirtiyor. Özellikle hizmet sektörü ve finansal hizmetler, Brexit'ten en çok etkilenen alanlar arasında yer alıyor.
10 yıllık süreçte yaşananlar
23 Haziran 2016'da yapılan referandumda %51,9 oyla Brexit kararı alınmıştı. Ardından gelen uzun müzakereler ve 2020'deki nihai ayrılık, ekonomide belirsizliği artırdı. İngiltere Merkez Bankası, Brexit'in üretkenlik artışını yavaşlattığını ve enflasyonist baskıları tetiklediğini açıkladı. Ayrıca, AB ile ticaret anlaşmasının yarattığı gümrük engelleri, özellikle küçük ve orta ölçekli işletmelerde maliyetleri artırdı.
Uzman değerlendirmeleri
Londra Ekonomi Okulu'ndan Prof. John Van Reenen, "Brexit, İngiltere ekonomisine yılda yaklaşık 300 milyar sterlinlik bir kayıp olarak yansıdı. Bu, sağlık ve eğitim gibi kamusal hizmetlerde büyük kesintilere yol açabilir" dedi. Öte yandan Brexit yanlıları, uzun vadede bağımsız ticaret politikalarının avantaj sağlayacağını savunsa da şimdiye kadarki veriler aksi yönünde.
İngiltere'nin Brexit sonrası imzaladığı ticaret anlaşmaları (Avustralya, Yeni Zelanda, Japonya gibi) AB ile kaybettiği ticaret hacmini telafi etmekten uzak kaldı. Ayrıca, AB vatandaşlarının İngiltere'ye serbest dolaşımının sona ermesi, iş gücü sıkıntısına yol açtı. Özellikle tarım, sağlık ve inşaat sektörlerinde iş gücü açığı hissediliyor.
Brexit'in etkileri sadece ekonomik boyutla sınırlı kalmadı; siyasi istikrarsızlık, İskoçya'nın bağımsızlık taleplerinin yeniden alevlenmesi ve Kuzey İrlanda protokolü gibi sorunlar da gündeme geldi. Bugün itibarıyla Brexit, İngiltere'nin küresel ticaretteki konumunu yeniden şekillendiren bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
İngiltere'nin 10 yıllık Brexit deneyimi, bir ülkenin büyük bir ekonomik entegrasyondan ayrılmasının ne kadar maliyetli olabileceğini gösteriyor. Bu durum, diğer ülkeler için de bir uyarı niteliği taşıyor.
