Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, bitki koruma ürünlerine yönelik BReçete Sistemi'nin 1 Temmuz'dan itibaren ülke genelinde eş zamanlı olarak uygulanacağını açıkladı. Sistem, çiftçilerin kimyasal ilaç kullanımını reçeteye bağlayarak hem verimliliği artırmayı hem de çevresel riskleri azaltmayı hedefliyor. Bakan Yumaklı, yeni düzenlemenin tarımda sürdürülebilirliği destekleyeceğini ve kayıt dışı ilaç kullanımını önleyeceğini vurguladı.
BReçete sistemi nasıl işleyecek?
BReçete Sistemi, çiftçilerin bitki koruma ürünlerini satın alabilmesi için öncelikle bir tarım danışmanı veya ziraat mühendisinden reçete almasını zorunlu kılıyor. Reçetede ürünün türü, kullanım dozu ve uygulama zamanı gibi detaylar yer alacak. Çiftçiler, bu reçeteyi bayilere ibraz ederek sadece ihtiyaç duydukları kadar ilaç alabilecek. Sistem, dijital altyapıyla desteklenecek ve Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından anlık olarak izlenebilecek.
Bakan Yumaklı, sistemin 81 ilde eş zamanlı hayata geçirileceğini belirtti. İlk etapta gönüllü olarak başlatılan uygulama, 1 Temmuz itibarıyla zorunlu hale geliyor. Bu tarihten sonra reçetesiz bitki koruma ürünü satışı yapılamayacak. Denetimler sıkılaştırılacak ve kurallara uymayanlara idari para cezası uygulanacak.
Hedefler ve beklentiler
Yeni düzenlemenin temel hedefleri arasında tarımsal ilaç kullanımında kayıt dışılığın önüne geçilmesi, çiftçilerin bilinçli ilaç kullanmasının sağlanması ve çevre kirliliğinin azaltılması yer alıyor. Bakanlık verilerine göre Türkiye'de yılda yaklaşık 40 bin ton bitki koruma ürünü kullanılıyor. Ancak bu ürünlerin önemli bir kısmı reçetesiz ve denetimsiz şekilde satılıyor. BReçete sistemi sayesinde hem ilaç kullanımının azaltılması hem de daha etkin bir tarımsal mücadele yapılması hedefleniyor.
Ziraat Odaları ve tarım kooperatifleri de sisteme destek veriyor. Çiftçilere yönelik eğitim programları düzenlenerek reçete sistemine uyum sağlanması amaçlanıyor. Uygulamanın ilk yılında yaklaşık 800 bin çiftçinin sisteme kayıtlı olması bekleniyor.
Sektör temsilcilerinden yorumlar
Tarım ilacı üreticileri ve bayileri, sistemin kayıt dışı satışları engelleyerek sektörde düzen sağlayacağını belirtiyor. Türkiye Ziraatçiler Derneği Başkanı Ahmet Doğan, reçete sisteminin uzun süredir beklenen bir düzenleme olduğunu ifade etti. Doğan, "Bu sistem sayesinde çiftçiler ihtiyaçları kadar ilaç kullanacak, hem bütçeleri rahatlayacak hem de doğaya zarar azalacak" dedi.
Öte yandan bazı çiftçiler, reçete alma sürecinin zaman alacağı ve danışman bulma konusunda sıkıntı yaşanabileceği endişesini taşıyor. Bakanlık, bu sorunu gidermek için mobil uygulama ve çağrı merkezi destekli reçete hizmeti sunmayı planlıyor.
BReçete sistemi, Avrupa Birliği'nde yıllardır uygulanan Entegre Zararlı Yönetimi (IPM) prensiplerine paralel bir yaklaşım sunuyor. Türkiye'nin tarımsal ihracatında AB standartlarına uyum açısından da kritik bir adım olarak değerlendiriliyor. Reçete sisteminin yaygınlaşmasıyla birlikte tarımda kimyasal kullanımının azalması ve organik üretimin artması bekleniyor.
