Muğla'nın Bodrum ilçesine bağlı Torba Mahallesi'nde, RAMS Bodrum Turizm Yatırımları AŞ tarafından daha önce Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) süreci tamamlanan otel projesi, kapsamı genişletilerek yeniden gündeme geldi. Beş yıldızlı otel projesine, orman vasfını taşıyan bir alan da dahil edilirken, doğal sit ve önemli doğa alanı (ÖDA) statüsündeki bölgede toplam 300 yataklı tesis inşa edilmesi planlanıyor. Projenin yeni ÇED süreci, çevre örgütlerinin ve yerel halkın tepkisine neden oldu.
Proje Detayları ve Kapasite Artışı
RAMS Bodrum Turizm Yatırımları AŞ'nin ilk olarak 2021 yılında ÇED başvurusu yaptığı otel projesi, 118 oda ve 236 yatak kapasitesiyle planlanmıştı. Ancak firma, projeyi revize ederek oda sayısını 150'ye, yatak kapasitesini ise 300'e yükseltti. Yeni proje kapsamında, mevcut izin alanına ek olarak yaklaşık 25 bin metrekarelik orman alanının da tahsis edilmesi öngörülüyor. Toplam inşaat alanı 45 bin metrekareyi aşacak olan tesis, 5 yıldızlı otel ve tatil köyü olarak hizmet verecek.
Proje, Torba Koyu'nun doğusunda, zeytinlik ve makilik alanların arasında yer alıyor. Bölge, 'Mutlak Korunacak Hassas Alan' ve 'Önemli Doğa Alanı' statüsüne sahip. Ayrıca, sahil şeridinde kumul vejetasyonu ile caretta caretta yuvalama alanları bulunuyor. Çevre aktivistlerine göre, otelin inşası bu hassas ekosistemi geri dönüşü olmayan şekilde tahrip edecek.
ÇED Süreci ve Tepkiler
ÇED süreci, Muğla Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü tarafından yürütülüyor. Proje sahibi firma, 10 Ocak 2025 tarihinde ÇED başvurusunu yenileyerek süreci başlattı. Halkın görüşü için verilen süre 29 Ocak'ta sona erdi. Bu süreçte, çevre örgütleri ve Bodrum Belediyesi projeye karşı çıktı.
Bodrum Belediye Başkanı Ahmet Aras, yaptığı açıklamada, "Bodrum'un doğal güzelliklerini korumak bizim görevimiz. Bu proje, doğal sit alanı ve ÖDA içinde ısrarla hayata geçirilmek isteniyor. Hukuki olarak engelleme çabamız sürecek" dedi. Ayrıca, Ekoloji Birliği ve sivil toplum kuruluşları tarafından imza kampanyası başlatıldı.
Muğla Çevre İller ve İlçeler Derneği (MUÇEV) Başkanı Deniz Gül, konuya ilişkin şunları söyledi: "Bu alan, endemik türler ve göçmen kuşlar için kritik öneme sahip. Orman alanının imara açılması, bölgedeki su kaynaklarını da tehdit ediyor. Biz bu projenin ÇED olumlu kararı almasına asla izin vermeyeceğiz."
Orman ve Sit Statüsü Tartışması
Projenin en çok tartışılan yönü, orman vasfındaki alanın tahsisi. Türkiye'de orman alanları, Anayasa'nın 169. maddesi gereği koruma altında. Ancak Bakanlar Kurulu kararıyla turizm yatırımları için orman izni verilebiliyor. Bodrum Torba'daki bu alan için daha önce de benzer bir izin süreci yaşanmıştı. Çevre hukukçuları, bu tür izinlerin orman yasasına aykırı olduğunu ve yargı kararlarıyla iptal edildiğini hatırlatıyor.
Öte yandan, Muğla Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu, 2019 yılında bölgeyi '3. Derece Doğal Sit' olarak tescil etmişti. Ancak 2020'de yürürlüğe giren yeni sit mevzuatı ile 'Kesin Korunacak Hassas Alan' olarak yeniden düzenlendi. Bu statü, yapılaşmaya kapalı alanları kapsıyor. Ancak proje, bu statüye rağmen planlandığı için kamuoyunda tartışma yaratıyor.
Kültürel ve Ekolojik Zenginlik
Torba, sahip olduğu antik kalıntılar ve doğal yapısıyla öne çıkıyor. Bölgede, Roma dönemine ait su kemerleri ve kaya mezarları bulunuyor. Ayrıca, UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'nde yer alan Myndos Antik Kenti'nin yakınlarında yer alıyor. Çevreciler, otel inşaatının bu arkeolojik dokuyu da olumsuz etkileyeceğini savunuyor.
Bodrum Yarımadası, son yıllarda hızla artan imar faaliyetleriyle dikkat çekiyor. Bölgede yapılaşma baskısı, doğal kaynaklar üzerinde ciddi tehdit oluşturuyor. Uzmanlar, turizmin sürdürülebilir olması için doğal alanların korunması gerektiğini vurguluyor. Proje, bu bağlamda ülke genelindeki doğa koruma tartışmalarının da bir örneğini oluşturuyor.
Sonraki Adımlar
ÇED sürecinin ardından proje için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nca nihai karar verilecek. Sürecin olumlu sonuçlanması durumunda, firma inşaat ruhsatı alarak uygulamaya geçebilecek. Ancak çevre örgütleri, kararın iptali için dava açmaya hazırlanıyor. Bodrum Belediyesi de plan tadilatını durdurmak için hukuki yollara başvuracağını bildirdi.
Öte yandan, projenin bölge istihdamına katkı sağlayacağı gerekçesiyle destekleyen kesimler de bulunuyor. Bodrum Ticaret Odası Başkanı Mahmut Kocadon, "Bodrum turizmde lüks segment üzerine kurulu. Bu tür yatırımlar, ilçenin ekonomisine önemli katkı sağlar. Ancak doğa koruma hassasiyetini de dikkate almalıyız" şeklinde konuştu.
Bölgedeki diğer bir endişe ise otelin çevreye verebileceği kirlilik ve altyapı üzerindeki yük. Bodrum'un atık su arıtma tesisleri kapasitesi sınırlı. Yeni otellerin nüfus artışına yol açarak bu sorunları derinleştirebileceği belirtiliyor.
Sonuç olarak, Bodrum Torba'daki otel projesi, doğa koruma ile ekonomik kalkınma arasındaki gerilimin yeniden alevlenmesine neden oldu. ÇED sürecinin sonucu, yalnızca bu projenin değil, Türkiye'deki benzer projelerin de geleceği açısından emsal teşkil edebilir. yerel halkın ve sivil toplumun katılımı, karar süreçlerinin şeffaf işlemesi açısından büyük önem taşıyor.
