New York'taki Birleşmiş Milletler Genel Merkezi önünde dün gerçekleşen trajik olayda, ‘Çin Tibet'ten çık’ yazılı bildiriler dağıtarak kendini ateşe veren Tibetli aktivist Lobga Rangzen, kaldırıldığı hastanede tüm müdahalelere rağmen kurtarılamadı. Olay, BM binası önünde büyük şok etkisi yaratırken, ABD polisi ve federal yetkililer geniş çaplı bir soruşturma başlattı.
Protesto nasıl gerçekleşti?
Yerel saatle 15.30 sıralarında BM binası önünde toplanan kalabalık arasından fırlayan Rangzen, elindeki pankartları rastgele dağıttıktan sonra bir anda üzerindeki giysileri ateşe verdi. Çevredekilerin müdahalesine rağmen alevler hızla yükseldi. Olay yerine gelen sağlık ekipleri, ağır yanıklarla hastaneye kaldırılan aktivistin durumunun kritik olduğunu açıklamıştı. Ancak doktorların tüm çabasına rağmen Rangzen, gece saatlerinde yaşamını yitirdi.
Tibetli aktivist Lobga Rangzen kimdir?
Lobga Rangzen, uzun yıllardır Tibet'in bağımsızlığı için mücadele eden tanınmış bir aktivistti. 2015 yılında Çin'de tutuklanan ve 3 yıl hapis yatan Rangzen, serbest kaldıktan sonra ABD'ye iltica etmişti. Son dönemde Birleşmiş Milletler nezdinde Tibet sorununa dikkat çekmek için yoğun çaba harcayan aktivist, özellikle sosyal medya üzerinden yürüttüğü kampanyalarla biliniyordu.
Olayın yankıları ve soruşturma
Olayın ardından BM Sözcüsü yaptığı açıklamada, üzüntülerini dile getirirken, güvenlik önlemlerinin gözden geçirileceğini belirtti. ABD Dışişleri Bakanlığı da olayı kınayarak, soruşturmanın titizlikle sürdürüldüğünü duyurdu. Öte yandan, Tibet hükümeti sürgündeki yetkililer, Rangzen'in eylemini 'çaresizliğin bir ifadesi' olarak nitelendirirken, uluslararası topluma Tibet konusunda daha fazla duyarlılık çağrısı yaptı.
Geçmişte benzer eylemler
Tibetli aktivistlerin kendini yakma eylemleri daha önce de görülmüştü. 2011-2015 yılları arasında Çin'in Tibet bölgesinde birçok Budist rahip ve aktivist benzer yöntemlerle protesto yapmış, ancak bu tür eylemler New York gibi uluslararası bir merkezde ilk kez gerçekleşiyor. Uzmanlar, bu olayın Tibet sorununu yeniden dünya gündemine taşıyabileceğini belirtiyor.
Lobga Rangzen'in eylemi, Tibet bağımsızlık hareketinin yıllardır süren ancak ivme kaybeden mücadelesine yeniden dikkat çekerken, ABD'deki Tibet diasporası da olayı protesto ve anma etkinlikleri düzenliyor. Olay, uluslararası kamuoyunda Tibet'in statüsüyle ilgili tartışmaları alevlendirecek gibi görünüyor.