Birleşmiş Milletler (BM), İsrail'in Batı Şeria'daki yerleşim faaliyetlerini hızlandırarak bölgeyi uluslararası hukuka aykırı şekilde "fiili olarak ilhak etmeye" çalıştığı uyarısında bulundu. BM yetkilileri, yerleşimci şiddeti, zorla yerinden edilmeler ve artan askeri operasyonlar nedeniyle Batı Şeria'nın çöküşün eşiğinde olduğunu belirtti. İsrail hükümeti ise bu suçlamalara sert tepki göstererek "hiçbir yere gitmiyoruz" mesajını verdi.
BM'nin Raporu: 'Fiili İlhak' İddiası
BM İnsan Hakları Ofisi tarafından yayımlanan son raporda, İsrail'in Batı Şeria'daki yerleşim birimlerini genişletme politikasının, bölgenin demografik yapısını değiştirmeye yönelik sistematik bir çaba olduğu vurgulandı. Raporda, 2023 yılında Batı Şeria'da binlerce yeni konut inşaatına onay verildiği ve bu durumun iki devletli çözümü imkânsız hale getirdiği kaydedildi. Ayrıca, yerleşimcilerin Filistinli köylere yönelik saldırılarının arttığı, tarım arazilerinin gasp edildiği ve Filistinlilerin evlerinden zorla çıkarıldığı belirtildi.
Tel Aviv'den Rest: 'Hiçbir Yere Gitmiyoruz'
İsrail Başbakanlık Ofisi'nden yapılan açıklamada, BM raporunun "taraflı ve gerçeklerden uzak" olduğu ifade edilerek, Batı Şeria'daki yerleşimlerin İsrail'in tarihi ve güvenlik açısından vazgeçilmez bir parçası olduğu savunuldu. Açıklamada, "Yahudi halkının ata topraklarındaki varlığımızı sürdüreceğiz. Hiçbir uluslararası baskı bizi bu topraklardan çıkaramaz" denildi. İsrail Savunma Bakanı da benzer bir dille, "Batı Şeria'daki güvenlik kontrolümüzü artırarak devam edeceğiz. Bu bölge bizim için stratejik öneme sahiptir" ifadelerini kullandı.
Bölgedeki Son Durum: Şiddet ve Gerilim
Son haftalarda Batı Şeria'da tırmanan şiddet olayları, uluslararası toplumun tepkisini çekiyor. İsrail ordusunun özellikle Cenin ve Nablus kentlerine düzenlediği baskınlarda onlarca Filistinli hayatını kaybetti. Yerleşimci saldırıları da artış gösterirken, BM verilerine göre bu yıl şu ana kadar 100'den fazla Filistinli yerleşimci şiddeti nedeniyle evlerini terk etmek zorunda kaldı. Filistin yönetimi ise uluslararası topluma acil müdahale çağrısında bulunuyor.
Uluslararası Tepkiler ve Hukuki Boyut
BM Güvenlik Konseyi'nin yanı sıra Avrupa Birliği ve bazı ülkeler, İsrail'in yerleşim politikalarını kınayarak, bu adımların uluslararası hukuku ihlal ettiğini ve barış sürecini baltaladığını bildirdi. Uluslararası Adalet Divanı'nın 2004 tarihli danışma görüşünde, Batı Şeria'daki duvar inşasının ve yerleşimlerin yasa dışı olduğu belirtilmişti. Ancak İsrail bu kararı tanımadığını açıklamıştı.
Bağımsız Değerlendirme
BM'nin "fiili ilhak" uyarısı, İsrail'in yıllardır sürdürdüğü yerleşim politikasının artık geri dönüşü olmayan bir noktaya yaklaştığını gösteriyor. İki devletli çözümün fiilen rafa kalktığı bir ortamda, uluslararası toplumun sadece kınama açıklamalarıyla yetinmesi, bölgedeki istikrarsızlığı daha da derinleştirebilir. Tel Aviv'in "hiçbir yere gitmiyoruz" çıkışı, taraflar arasında diyalog zemininin ne kadar zayıfladığını ortaya koyuyor. Bu gidişat, hem Filistinliler hem de İsrail'in kendi uzun vadeli güvenliği açısından tehlikeli bir geleceğe işaret ediyor.
