Birleşmiş Milletler (BM), dünya genelinde 138 milyon çocuğun işçi olarak çalıştığını ve 2000 yılından bu yana sayılarda düşüş yaşanmasına rağmen 2025 yılına kadar çocuk işçiliğini sona erdirme hedefinden uzak olunduğunu bildirdi. BM Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) ve Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF) tarafından hazırlanan rapora göre, 138 milyon çocuk işçinin 72 milyonu tehlikeli işlerde çalışıyor. Raporda, özellikle Sahra Altı Afrika ve Güney Asya'da yoğunlaşan çocuk işçiliğinin, COVID-19 salgını nedeniyle daha da kötüleşebileceği uyarısı yapıldı.
Rakamlar ve bölgesel dağılım
Rapora göre, çocuk işçilerin yarısından fazlası (86 milyon) Sahra Altı Afrika'da bulunuyor. Asya ve Pasifik bölgesinde 65 milyon, Amerika kıtasında 11 milyon, Avrupa ve Orta Asya'da ise 6 milyon çocuk işçi var. En yüksek çocuk işçi oranına sahip ülkeler genellikle düşük gelirli ve kırılgan ekonomiler. 2016-2020 arasında çocuk işçi sayısı 8 milyon artarken, tehlikeli işlerde çalışan çocuk sayısı 6,5 milyon arttı. Bu artış, özellikle 5-11 yaş grubunda belirgin.
Neden çocuk işçiliği artıyor?
BM raporu, yoksulluk, eğitime erişimdeki engeller, çatışmalar ve doğal afetlerin çocuk işçiliğini beslediğini vurguluyor. COVID-19 salgını, okul kapanmaları ve gelir kayıpları nedeniyle milyonlarca çocuğu daha iş gücüne itti. ILO Genel Direktörü Guy Ryder, "Küresel ilerleme yavaşladı ve hatta bazı bölgelerde geriye gidiyoruz" dedi. UNICEF İcra Direktörü Henrietta Fore ise "Çocuk işçiliği bir çocuk hakları ihlalidir ve acil önlem alınmazsa nesiller boyu sürecek yoksulluk döngüsü yaratır" ifadelerini kullandı.
Çözüm için ne yapılmalı?
BM, hükümetlere sosyal koruma programlarını genişletme, ücretsiz ve zorunlu eğitimi garanti altına alma, çocuk işçiliğine karşı yasaları güçlendirme ve denetimleri artırma çağrısı yapıyor. Ayrıca, ailelerin gelir kaynaklarını artırmak için mesleki eğitim ve mikro kredi programları öneriliyor. ILO, 2022 yılında çocuk işçiliğine karşı küresel bir eylem yılı ilan edilmesini ve 2025 yılına kadar bu sorunun ortadan kaldırılması için ulusal eylem planlarının hayata geçirilmesini bekliyor.
Bağlam ve değerlendirme
Çocuk işçiliğiyle mücadelede son 20 yılda önemli kazanımlar elde edilmiş olsa da, son üç yıldaki artış endişe verici. Pandemi sonrası toparlanma sürecinde, en kırılgan grupların korunması için uluslararası iş birliğinin artırılması gerekiyor. Özellikle tedarik zincirlerinde çocuk işçiliğinin önlenmesi için şirketlere de büyük sorumluluk düşüyor. Gelecek nesillerin sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşabilmesi, bugün atılacak bu adımlara bağlı.
