ABD'de ortaya çıkan yeni ses kayıtları, eski Başkan Joe Biden'ın hafıza sorunları ve gizli belgelerle ilgili tartışmaları yeniden alevlendirdi. Biyografi yazarı Mark Lewis Zwonitzer ile yaptığı görüşmelere ait olduğu belirtilen kayıtlarda Biden'ın tarihleri, ülke isimlerini karıştırdığı ve kendi el yazısını okumakta zorlandığı duyuluyor. Bu durum, 46. Başkan'ın görev süresi boyunca sık sık gündeme gelen zihinsel yeterliliği konusundaki endişeleri bir kez daha gün yüzüne çıkardı.
Kayıtlardaki çarpıcı detaylar
Ulusal Arşivler tarafından yapılan bir soruşturma kapsamında ortaya çıkan ses kayıtları, Biden'ın 2007 ile 2019 yılları arasında Zwonitzer ile yaptığı röportajları içeriyor. Kayıtlarda Biden'ın, görev süresi boyunca yaşanan önemli olayları yanlış tarihlere yerleştirdiği, bazı ülke adlarını karıştırdığı ve hatta kendi el yazısı notlarını okuyamadığı iddia ediliyor. Örneğin, bir noktada Biden'ın, 2008 mali krizinin yaşandığı dönemi 2010 olarak hatırladığı, başka bir yerde ise Almanya Başbakanı Angela Merkel'i 'Fransa Başbakanı' olarak andığı aktarılıyor. Ayrıca, kendi notlarına atıfta bulunurken 'Bu benim yazım mı? Okumakta zorlanıyorum' dediği duyuluyor.
Bu kayıtlar, Biden'ın hafıza ve bilişsel yetenekleri hakkında daha önce yapılan tartışmalara önemli bir kanıt olarak gösteriliyor. Özellikle 2024 başkanlık seçimleri öncesinde muhafazakar medya ve siyasi rakipleri, Biden'ın zihinsel sağlığını sık sık sorgulamıştı. Beyaz Saray ise iddiaların 'siyasi amaçlı' olduğunu savunmuş, eski başkanın art arda yapılan sağlık kontrollerinde zihinsel olarak formda olduğu açıklanmıştı. Ancak yeni kayıtlar, bu tartışmaların yeniden alevlenmesine neden oldu.
Gizli belge soruşturmasıyla bağlantı
Ses kayıtları, Biden'ın başkan yardımcılığı dönemine ait gizli belgelerle ilgili yürütülen soruşturma kapsamında ortaya çıktı. 2022 yılında, Biden'ın eski ofisinde ve evinde gizli belgeler bulunmuştu. Bu belgeler, Özel Yetkili Savcı Robert Hur tarafından incelenmiş ve Hur, raporunda Biden'ın 'hafızasının zayıf olduğunu' belirterek yasal işlem yapılmasını önermemişti. Ancak Hur'un raporu, Biden'ın hafızasını sorgulayan ifadeleri nedeniyle siyasi bir yankı uyandırmıştı. Şimdi ortaya çıkan ses kayıtları, Hur'un raporundaki ifadeleri destekler nitelikte yorumlanıyor.
Kayıtların sızdırılması, ABD siyasetinde yeni bir tartışma başlattı. Cumhuriyetçiler, kayıtların Biden'ın göreve devam edemeyeceğini gösterdiğini öne sürerken, Demokratlar ise kayıtların bağlamından koparıldığını ve Biden'ın yaşının diğer siyasetçilere göre normal olduğunu savunuyor. Uzmanlar, bu durumun özellikle Biden'ın 2024 seçimlerinden çekilmesiyle sonuçlanan süreçte etkili olduğunu ancak şimdi eski başkanın mirasını gölgeleyebileceğini belirtiyor.
Biden'ın mirası ve medya algısı
Bu ses kayıtları, Biden'ın elli yılı aşkın siyasi kariyerine damga vuran en tartışmalı olaylardan biri haline gelebilir. Biden, başkanlık döneminde altyapı yatırımları, iklim değişikliğiyle mücadele ve sağlık hizmetlerinin genişletilmesi gibi önemli başarılara imza atmıştı. Ancak zihinsel yeterliliği ile ilgili sorular, bu başarıların önüne geçebilir. Medya, kayıtları geniş şekilde yorumlarken, bazı yorumcular bu durumun 'tarihi belgelerin yanlış yorumlanmasına' yol açabileceği konusunda uyarıyor. Diğer yandan, Biden'ın destekçileri, kayıtların yıllar öncesine ait olduğunu ve bilişsel gerilemenin o dönemde de var olduğunu ancak başkanlık görevini etkilemediğini belirtiyor.
Bu gelişme, ABD'de siyasetçilerin yaşları ve sağlık durumlarına yönelik artan ilgiyi de yansıtıyor. Medya, özellikle Biden'ın yaşı (82) ve karşısındaki adayların gençliği üzerinden bir karşılaştırma yapıyor. Ancak bu tür kişisel sağlık konularının siyasi tartışmaların ana ekseni haline gelmesi, bazı çevrelerde rahatsızlık yaratıyor. Kamuoyunda, liderlerin zihinsel yeterliliğinin seçimden önce bağımsız kurullar tarafından test edilmesi gerektiği yönünde görüşler güçleniyor. Bu ses kayıtlarının uzun vadede Biden'ın mirasını nasıl etkileyeceği belirsizliğini koruyor, ancak şimdiden ABD siyasetinde yeni bir tartışma dalgası başlatmış durumda.
