Takvim gazetesi, beyaz et sektöründe faaliyet gösteren firmaların oluşturduğu kartel yapılanmasına ilişkin çarpıcı belgelere ulaştı. Rekabet Kurulu kararları ve Ticaret Bakanlığı müfettiş raporları, 'Abi Gedik Piliç' markasının da aralarında bulunduğu şirketlerin, günlük kesim adetlerinden stok bilgilerine, bayi iskontolarından henüz yürürlüğe girmemiş zamlı fiyat listelerine kadar birçok kritik veriyi birbirleriyle paylaştığını ortaya koydu.
WhatsApp Yazışmaları Ortaya Çıktı
Rekabet Kurulu'nun yürüttüğü soruşturma kapsamında ele geçirilen WhatsApp yazışmaları, firmaların fiyat artışlarını önceden koordine ettiğini gösteriyor. Belgelerde, 'Abi Gedik Piliç'in de dahil olduğu beyaz et üreticilerinin, zam tarihlerini ve oranlarını gizlice belirlediği, bu bilgileri rakip firmalarla paylaştığı kaydediliyor. Ticaret Bakanlığı müfettişleri ise bu yazışmaların yanı sıra, firmalar arasında el değiştiren fiyat listelerini de raporlarına ekledi.
3,7 Milyarlık Ceza Dosyası
Rekabet Kurulu, söz konusu kartel yapılanmasına ilişkin olarak 3,7 milyar lira tutarında bir ceza dosyası hazırladı. Cezanın, aralarında Abi Gedik Piliç'in de bulunduğu 7 büyük beyaz et firmasına kesilmesi bekleniyor. Soruşturma kapsamında firmaların, tüketici fiyatlarını yapay olarak yüksek tutmak ve piyasada haksız rekabet oluşturmak amacıyla gizli anlaşmalar yaptığı iddia ediliyor.
Kartel Nasıl İşliyordu?
Belgelere göre, firmalar düzenli olarak bir araya gelerek günlük kesim kapasitelerini, stok seviyelerini ve bayi iskontolarını karşılaştırıyordu. Bu bilgiler ışığında, ortak bir zam takvimi belirleniyor ve her firma aynı dönemde fiyatlarını artırıyordu. Henüz yürürlüğe girmemiş zamlı fiyat listeleri de WhatsApp grupları üzerinden paylaşılarak, firmaların rekabet avantajı elde etmesi engelleniyordu.
Beyaz et sektöründeki bu kartel yapılanması, tüketicilerin daha yüksek fiyatlarla karşılaşmasına neden oldu. Uzmanlara göre, Türkiye'de beyaz et fiyatlarının son iki yılda yüzde 150'nin üzerinde artmasında bu gizli anlaşmaların önemli rolü var. Rekabet Kurulu'nun soruşturması devam ederken, Ticaret Bakanlığı da piyasa denetimlerini sıklaştırdı.
Bağımsız Değerlendirme
Beyaz et karteli iddiaları, Türkiye'deki rekabet hukuku uygulamalarının ne kadar kritik olduğunu bir kez daha gündeme getirdi. Firmaların, tüketici aleyhine fiyat sabitleme gibi anti-rekabetçi davranışları, sadece ekonomik değil aynı zamanda toplumsal bir sorun olarak karşımıza çıkıyor. Bu tür kartellerin ortaya çıkarılması ve caydırıcı cezalar uygulanması, piyasa ekonomisinin sağlıklı işlemesi için büyük önem taşıyor.