Türkiye'de gişe rekorları kıran "Bergen" filminin yapımcı şirketi Orchestra Content, Star TV ekranlarında yayınlanacak olan "Çirkin" dizisinin ikinci sezon fragmanında, filme ait sahne kurgusu, çekim planları, ses tasarımı ve atmosferin "birebir kopyalandığını" öne sürerek telif hakkı ihlali iddiasında bulundu. Şirket, söz konusu kullanımın açık bir ihlal olduğunu ve hukuki süreç başlatacaklarını duyurdu.
Fragmandaki Benzerlikler ve İddialar
Orchestra Content'in yaptığı yazılı açıklamada, "Çirkin" dizisinin yeni sezon fragmanının görsel kompozisyonundan diyalogların akışına, hatta arka plandaki ses efektlerine kadar birçok unsurun "Bergen" filmindeki sahnelerle birebir örtüştüğü belirtildi. Yapımcılar, özellikle fragmanda yer alan bir sahnenin, filmdeki ana karakterin yalnızlık ve çaresizlik duygularını betimleyen sekansla neredeyse aynı olduğunu, kameranın açısı ve ışık kullanımı dahil her detayın kopyalandığını ifade etti.
Açıklamada, "Bu durum, emek vererek ortaya koyduğumuz bir projenin izinsiz kullanımının ötesinde, yaratıcılığa ve fikri mülkiyet haklarına saygısızlıktır. Çekim planları, renk düzenlemesi, hatta karakterlerin kıyafetleri bile aynı. Bu durumu şiddetle kınıyoruz." denildi. Konuya ilişkin olarak gerekli hukuki adımların atılacağı, delillerin toplandığı ve avukatlar aracılığıyla yasal sürecin başlatılacağı kaydedildi.
Daha Önce De Benzer İddialar Gündeme Gelmişti
"Çirkin" dizisi, geçen sezon benzer telif ihlali iddialarıyla da gündeme gelmişti. Özellikle sosyal medyada dizinin afişlerinin bir başka yapımla benzerliği tartışmalara yol açmış, ancak konu mahkemeye taşınmamıştı. Şimdi ise daha ciddi bir suçlamayla karşı karşıya. Türkiye'de dizi ve film sektöründe artan rekabet, benzer projelerin sayısını çoğaltırken, fikri mülkiyet haklarının korunması konusu da önemini daha da artırıyor. Hukukçular, görsel benzerliklerin telif hakkı kapsamında korunabileceğini, ancak her benzerliğin ihlal sayılamayacağını, mahkemelerin "esaslı benzerlik" kriterine göre karar verdiğini belirtiyor.
Konuyla ilgili olarak Orchestra Content'in, "Bergen" filminin senaryosunu da içeren geniş bir veri setini mahkemeye sunacağı, ayrıca filmden kareler ile dizinin fragmanından alınan kesitleri karşılaştıran bir bilirkişi raporu hazırlatacağı öğrenildi. Türk Ceza Kanunu'nun 584. maddesi gereği "bir eseri hukuka aykırı olarak çoğaltan kimse" hakkında 4 yıla kadar hapis cezası öngörülüyor.
Bu arada "Çirkin" dizisinin yapımcısıyla henüz iletişime geçilmiş değil. Yapımcıdan konuya ilişkin bir açıklama gelmedi. Tartışmalar büyümeden ve yasal süreç tamamlanmadan dizinin yeni sezonunun ertelenip ertelenmeyeceği merak konusu. Gelişmeler, Türkiye'de ender görülen ve dikkatle takip edilen bir hukuk savaşının yaşanabileceğini gösteriyor.
Bu durum sadece iki yapım arasındaki bir anlaşmazlık değil, aynı zamanda sektörün kreatif üretim konusundaki hassasiyetini de ortaya koyuyor. Şayet iddialar doğruysa, bu, köklü dizi geleneğine sahip Türkiye'de benzer bir suçlamanın en üst düzeyde gündeme geldiği ender vakalardan olacak. Telif hakkı savunucuları, bu davanın sektördeki diğer yapımcılara da gözdağı verebileceğini, orijinal eserlere verilen değeri artırabileceğini öngörüyor. Öte yandan, Türk sinemasının son yıllarda yakaladığı ivme ve uluslararası başarıların sürdürülebilmesi için fikri mülkiyet haklarına saygının şart olduğu gerçeği, bu tür tartışmaların önemini daha da artırıyor. Gelişmeler, sektörün geleceğini şekillendirecek nitelikte olabilir.
