Kurban Bayramı tatili nedeniyle yurtiçi piyasaların kapalı olduğu 28 Haziran 2024 gününde dolar/TL kuru, küresel piyasalardaki gelişmelerin etkisiyle yeni bir tarihi zirveye ulaştı. Dolar/TL kuru, 36,50 seviyesini aşarak tüm zamanların en yüksek seviyesini gördü. Yurtiçinde işlem yapılmaması nedeniyle kurdaki hareketlilik büyük ölçüde yurtdışı piyasalardaki işlemlerden kaynaklandı.
Küresel riskler ve faiz belirsizliği doları destekledi
ABD'de açıklanan güçlü istihdam verileri ve enflasyonun yapışkan seyretmesi, Fed'in faiz indirim döngüsüne geç başlayabileceği beklentilerini güçlendirdi. Bu durum, gelişmekte olan ülke para birimleri üzerinde baskı yaratırken, dolar endeksi (DXY) 106 seviyesine kadar yükseldi. Ayrıca Orta Doğu'da artan jeopolitik gerilimler ve Çin ekonomisindeki yavaşlama endişeleri, TL başta olmak üzere riskli varlıklardan çıkışı hızlandırdı.
Uzmanlar, bayram tatili süresince yurtiçi piyasaların kapalı olmasının kurdaki hareketi sınırladığını, ancak tatil sonrasında TL'nin daha fazla değer kaybedebileceği uyarısında bulundu. Özellikle Fed'in faiz kararları ve yurtiçi siyasi belirsizliklerin kuru yukarı yönlü etkilemeye devam edebileceği ifade ediliyor.
Merkez Bankası'nın adımları yetersiz kalıyor
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), yılbaşından bu yana politika faizini yüzde 50'ye yükseltmesine rağmen, TL'deki değer kaybı hız kesmiyor. Nisan ayında enflasyonun aylık bazda yüzde 3,18 ile beklentilerin üzerinde gelmesi, reel faizlerin negatif seyretmesine neden oldu. TCMB'nin sıkı para politikasına rağmen döviz talebinin canlı kalması, kurdaki yükselişin yapısal olduğunu gösteriyor.
Ekonomistler, enflasyonla mücadelede daha radikal adımlar atılmadığı sürece dolar/TL'nin 37-38 seviyelerine doğru hareket edebileceğini belirtiyor. Ayrıca seçim sonrası ekonomi yönetiminde yapılan değişikliklerin piyasalarda yarattığı güven sorunu da TL üzerindeki baskıyı artırıyor.
Kur artışının yansımaları
Dolar/TL'deki yükseliş, başta akaryakıt ve ithal hammaddeler olmak üzere birçok kalemde maliyet artışına yol açıyor. Bayram tatilinde vatandaşların yurt dışı seyahat harcamaları da kurdaki artıştan olumsuz etkilendi. Perakende sektörü temsilcileri, kur artışının önümüzdeki aylarda enflasyonu yeniden tetikleyebileceği uyarısında bulundu.
Son dönemde uygulanan sıkı para politikasına rağmen kurdaki yükselişin hız kesmemesi, ekonomik aktörler arasında tedirginlik yaratıyor. Piyasalar, TCMB'nin olası ek sıkılaştırma adımlarını ve küresel konjonktürdeki gelişmeleri yakından takip ediyor.
Değerlendirme
Bayram tatilinde yaşanan kur hareketi, TL'nin kırılgan yapısını bir kez daha gözler önüne serdi. Küresel koşulların olumsuz seyretmesi ve yurtiçinde enflasyonla mücadelede henüz kalıcı başarı sağlanamaması, dolar/TL'nin yeni rekorlar kırmasına neden oluyor. Önümüzdeki dönemde Fed'in faiz indirimlerine başlaması ve yurtiçinde ekonomi politikalarının güven tazelemesi halinde kurda bir miktar geri çekilme mümkün olabilir. Ancak mevcut tablo, TL'nin değer kaybının orta vadede devam edeceğine işaret ediyor.
