Yunanistan Eğitim Bakanlığı, Batı Trakya'da eğitim veren sekiz Türk azınlık ilkokulunun 2026-2027 eğitim-öğretim yılı öncesinde kapatılmasına karar verdi. Kararın gerekçesi olarak söz konusu okullardaki öğrenci sayısının belirlenen asgari seviyenin altında kalması gösterildi. Batı Trakya Türk azınlığı temsilcileri ise uygulamayı "asimile politikasının bir parçası" olarak nitelendirerek sert tepki gösterdi.
Hangi okullar kapatılıyor?
Kapatılması planlanan okullar arasında Gümülcine, İskeçe ve Dedeağaç bölgelerindeki köy ilkokulları yer alıyor. Yerel kaynaklara göre, bu okulların bazılarında öğrenci sayısı 10’un altına düşmüş durumda. Yunanistan yasalarına göre, bir ilkokulun faaliyet gösterebilmesi için en az 15 öğrenciye sahip olması gerekiyor. Azınlık temsilcileri ise öğrenci azlığının asıl nedeninin, bölgeden göç ve doğum oranlarındaki düşüş olduğunu, ancak hükümetin bu durumu fırsata çevirerek okulları kapatmayı hedeflediğini savunuyor.
Tepkiler ve endişeler
Batı Trakya Türk Azınlığı Danışma Kurulu, kararın "eğitim hakkının ihlali" olduğunu belirterek uluslararası kamuoyuna çağrıda bulundu. Açıklamada, "Bu okullar sadece eğitim kurumu değil, aynı zamanda kimliğimizin, dilimizin ve kültürümüzün yaşatıldığı merkezlerdir" denildi. Türkiye Dışişleri Bakanlığı da konuya ilişkin yaptığı yazılı açıklamada, Lozan Antlaşması ve uluslararası sözleşmeler çerçevesinde azınlık haklarının korunması gerektiğini vurgulayarak, Yunanistan'ı bu karardan vazgeçmeye çağırdı.
Geçmişte de benzer kapatmalar yaşandı
Yunanistan'da 2000'li yılların başından bu yana azınlık okullarının sayısı sürekli azalıyor. 1980'lerde 300'e yakın olan Türk azınlık okulu sayısı, bugün 100'ün altına düşmüş durumda. Kapatma kararlarında öğrenci sayısındaki düşüşün yanı sıra, öğretmen atamalarındaki aksaklıklar ve müfredat değişiklikleri de etkili oluyor. Azınlık temsilcileri, sorunun çözümü için iki ülke arasında diyalog mekanizmalarının işletilmesi gerektiğini ifade ediyor.
Bölge halkının endişesi büyük
Kapatılması planlanan okulların bulunduğu köylerde yaşayan aileler, çocuklarının eğitimine devam edebilmesi için ya başka bir köye taşınmak ya da uzun mesafeli yolculukları göze almak zorunda kalacak. Özellikle kış aylarında ulaşımın zorlaştığı dağlık bölgelerde bu durum, eğitime erişimi daha da güçleştirecek. Yerel sivil toplum kuruluşları, konuyu Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne taşımayı değerlendirdiklerini duyurdu.
Batı Trakya'da yaşanan bu gelişme, Türkiye-Yunanistan ilişkilerinde yeni bir gerilim unsuru olarak öne çıkıyor. İki ülke arasında Ege, Kıbrıs ve azınlık hakları gibi konularda yıllardır süren anlaşmazlıklar, okul kapatma kararıyla birlikte yeniden sıcak gündeme oturdu. Uzmanlar, bu tür kararların ikili ilişkilerde güven ortamını zedelediğini ve kalıcı çözümler için siyasi iradenin önemine dikkat çekiyor. Azınlık okullarının kapatılması, sadece eğitim hakkıyla ilgili değil, aynı zamanda bölgedeki barış ve istikrar açısından da hassas bir konu olarak değerlendiriliyor.