Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, bitki koruma ürünlerinin kullanımında yeni bir dönemin başlayacağını duyurdu. Bakan Yumaklı, 1 Temmuz 2025 itibarıyla Türkiye genelinde 81 ilde eş zamanlı olarak B Reçete sisteminin uygulamaya konulacağını belirtti. Sistemin, beşeri ilaçlardaki reçete uygulamasına benzer şekilde çalışacağını ifade eden Yumaklı, bu düzenlemenin bitki koruma ürünlerinin bilinçsiz ve aşırı kullanımının önüne geçmeyi hedeflediğini söyledi. B Reçete ile çiftçilerin ziraat mühendisleri veya yetkili kişiler tarafından hazırlanan reçeteler doğrultusunda ilaç temin edebileceği, böylece hem çevre hem de insan sağlığının korunmasının amaçlandığı kaydedildi.
B Reçete sistemi nasıl işleyecek?
Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yürütülen çalışmalar kapsamında, bitki koruma ürünlerinin satışı ve kullanımı reçeteye bağlanıyor. Yeni sistemde, çiftçiler ihtiyaç duydukları pestisit, herbisit, fungisit gibi kimyasalları ancak bir ziraat mühendisi ya da tekniker tarafından düzenlenen reçete ile satın alabilecek. Reçetelerde, ürünün adı, etken maddesi, dozajı, uygulama zamanı ve güvenlik önlemleri gibi bilgiler yer alacak. Amaç, tarımsal ilaçlamanın bilimsel esaslara uygun yapılmasını sağlayarak verimliliği artırmak ve çevre kirliliğini azaltmak. Bakan Yumaklı, "Aynı beşeri ilaçlarda olduğu gibi, bitki koruma ürünlerinin de reçeteye tabi olması, doğru ürünün doğru zamanda ve doğru miktarda kullanılmasını sağlayacak" dedi. Sistemin ilk etapta gönüllülük esasına dayalı olarak başlatılacağı, ancak zamanla zorunlu hale getirileceği belirtiliyor.
81 ilde eş zamanlı uygulama
B Reçete uygulaması, 1 Temmuz 2025 itibarıyla Türkiye'nin tüm illerinde aynı anda yürürlüğe girecek. Bakan Yumaklı, pilot uygulama yerine doğrudan genel uygulamaya geçildiğini, bu sayede tarımsal üretimde standart bir denetim sağlanacağını vurguladı. Uygulamanın başarılı olması için gerekli altyapının hazırlandığını ifade eden Bakan, e-Devlet ve diğer dijital platformlar üzerinden reçete takiplerinin yapılabileceğini söyledi. Çiftçiler, reçetelerini yetkili satış noktalarında ibraz ederek ilaçlarını temin edebilecek. Ayrıca, reçetesiz satış yapanlara idari para cezası uygulanacağı bildirildi. Bakanlık, bu düzenlemeyle tarım ilaçlarının kullanımında kayıt dışılığın önüne geçilmeyi ve kalıntı sorununun azaltılmasını hedefliyor.
Uzmanlardan değerlendirmeler
Tarım ekonomistleri ve ziraat mühendisleri, B Reçete sistemini olumlu karşılarken, uygulamanın başarısının eğitim ve denetime bağlı olduğunu belirtiyor. Sistemin çiftçilerin ilaç maliyetlerini kısa vadede artırabileceği, ancak uzun vadede bilinçli kullanım sayesinde hem verim kaybını azaltacağı hem de çevresel zararları en aza indireceği ifade ediliyor. Ayrıca, reçete düzenleyecek teknik personel sayısının yeterliliği ve kırsal bölgelerdeki erişim sorunu da gündemde. Bakan Yumaklı, bu konuda gerekli personel takviyesinin yapıldığını ve mobil ekiplerle saha denetimlerinin süreceğini sözlerine ekledi. Bağımsız bir değerlendirmeyle, Türkiye'nin tarımda reçeteli ilaç sistemine geçişi, AB uyum süreci ve sürdürülebilir tarım politikaları açısından kritik bir adım. Benzer uygulamalar AB ülkelerinde yıllardır başarıyla yürütülüyor. Bu nedenle, B Reçete'nin Türkiye'de de tarımsal üretim kalitesini artırması ve çevre dostu tarım uygulamalarını yaygınlaştırması bekleniyor.