Adalet Bakanı Akın Gürlek, Anayasa Mahkemesinin (AYM) Türk Medeni Kanunu'ndaki "süresiz nafaka" düzenlemesine ilişkin verdiği iptal kararını adalet ve hakkaniyet ilkeleri adına son derece kıymetli bulduklarını ifade etti. Bakan Gürlek, yazılı açıklamasında, kararın toplumda uzun süredir tartışılan bir konuda adaletin tesisi açısından önemli olduğunu vurguladı. AYM, geçtiğimiz hafta Türk Medeni Kanunu'nun 176. maddesinde yer alan ve boşanma sonrası süresiz nafaka ödenmesini öngören düzenlemeyi iptal etmişti. Karar, Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihten itibaren dokuz ay sonra yürürlüğe girecek.
Bakan Gürlek'ten karara tam destek
Adalet Bakanı Akın Gürlek, AYM'nin süresiz nafaka kararının gerekçesini takdirle karşıladıklarını belirterek, "Anayasa Mahkememiz, bireylerin temel hak ve özgürlüklerini korumak adına önemli bir adım atmıştır. Süresiz nafaka uygulamasının kişilerin yeniden evlenme, çalışma ve özgürce yaşama hakkını olumsuz etkilediğine dair toplumda yaygın bir kanaat bulunmaktadır. Bu karar, adalet ve hakkaniyet ilkeleri adına son derece kıymetlidir" ifadesini kullandı. Gürlek, kararın taraflar arasında adil bir dengenin kurulmasına katkı sağlayacağını ve mağduriyetleri gidermeye yönelik olduğunu sözlerine ekledi.
Kararın detayları ve etkileri
Anayasa Mahkemesi, süresiz nafaka düzenlemesinin Anayasa'nın 2. maddesindeki hukuk devleti ilkesi ile 13. maddesindeki temel hak ve hürriyetlerin sınırlandırılması rejimine aykırı olduğuna hükmetmişti. Karara göre, boşanma sonrası nafaka süresi belirli bir takvim veya objektif kritere bağlanmayarak kişilerin maddi ve manevi varlığını geliştirme hakkını zedeliyor. Yeni düzenleme yapılana kadar mevcut uygulama devam edecek; iptal kararının yürürlüğe girmesi için dokuz aylık bir geçiş süresi tanındı. Bu süre zarfında TBMM'nin yeni bir yasal düzenleme yapması bekleniyor. Hukukçular, yeni düzenlemenin nafaka süresini belirli bir süreyle sınırlandıracağını veya eşlerin mali durumlarına göre esnetilebileceğini öngörüyor.
Karar, özellikle boşanma mağduru kadınlar ile nafaka yükümlülüğü altındaki erkekler arasında yıllardır süren bir tartışmaya son noktayı koyacak nitelikte. Kadın örgütleri, süresiz nafakanın kaldırılmasının kadınları ekonomik olarak zor durumda bırakabileceği endişesini dile getirirken, erkek hakları dernekleri kararı memnuniyetle karşıladı. Adalet Bakanlığı, konuyla ilgili kapsamlı bir çalışma yürüttüklerini ve tüm paydaşların görüşlerini alarak yeni bir düzenleme hazırlayacaklarını duyurdu.
Süresiz nafaka uygulaması, özellikle boşanma davalarının en çekişmeli konularından biri haline gelmişti. Mahkemeler, nafaka miktarını ve süresini belirlerken tarafların sosyo-ekonomik durumlarını, evlilik süresini ve kusur oranlarını dikkate alıyordu. Ancak AYM, mevcut düzenlemenin belirsizlik taşıdığına ve bireylerin öngörülebilir bir hukuki güvenceye sahip olmadığına hükmetti. Kararın ardından, bekleyen binlerce nafaka davasının seyri de değişebilir, ancak geçiş süresi boyunca mevcut hükümler uygulanmaya devam edecek.
Bu gelişme, Türkiye'de aile hukuku alanında önemli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. Hukukçular, yeni düzenlemenin hem kadınların hem de erkeklerin haklarını dengeli bir şekilde koruyacak bir formül üzerinde şekilleneceğini belirtiyor. Adalet Bakanı Gürlek'in yaptığı açıklama, hükümetin bu konuda adım atmaya hazır olduğunu gösteriyor.