Irak Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin, İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ile yaptığı telefon görüşmesinde, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi'nin (IKBY) başkenti Erbil'de gerçekleştirilen insansız hava aracı (İHA) saldırısını kınayarak, İran'ın bu saldırıya ilişkin resmi bir açıklama yapmasını talep etti. Saldırıda, IKBY Başbakanı Mesrur Barzani'nin ofisi ile İstihbarat Teşkilatı konutunun hedef alındığı belirtildi. Fuad Hüseyin, bu eylemlerin bölgesel istikrarı doğrudan tehdit ettiğini vurguladı.
Erbil'e Yönelik İHA Saldırısı ve Bağdat'ın Tepkisi
Olay, IKBY Başbakanı Mesrur Barzani'nin ofisi ve İstihbarat Teşkilatı'na ait konutların İHA'larla hedef alınmasıyla başladı. Saldırıda can kaybı yaşanmazken, maddi hasar meydana geldi. Irak hükümeti, saldırıyı şiddetle kınadı ve olayın fail veya faillerinin tespit edilmesi için soruşturma başlattığını duyurdu. Bağdat yönetimi, İran'ın bu saldırıyla bağlantısı olduğunu düşündüğünü ve Tahran'dan resmi bir açıklama beklediğini dile getirdi.
Irak Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin'in İranlı mevkidaşı Abbas Erakçi ile yaptığı görüşmede, saldırının bölgesel istikrara yönelik ciddi bir tehdit olduğu ifade edildi. Hüseyin, İran'ın bu tür eylemlerden kaçınması gerektiğini ve iki ülke arasındaki ilişkilerin bu tür olaylardan olumsuz etkilenmemesi için gerekli adımların atılması gerektiğini vurguladı. Ayrıca, İran'ın Irak'ın egemenliğine saygı göstermesi ve iç işlerine karışmaması gerektiğini belirtti.
Bölgesel İstikrar ve İran-Irak İlişkileri
Erbil'e yönelik bu saldırı, İran ile Irak arasındaki hassas dengeleri yeniden gündeme getirdi. İran, geçmişte de Irak topraklarında Kürt muhalif gruplara yönelik hava saldırıları düzenlemişti. Bu saldırılar, genellikle İran'da faaliyet gösteren ve ayrılıkçı olarak nitelendirilen Kürt grupların Irak topraklarındaki kamplarını hedef alıyordu. Ancak, bu kez doğrudan IKBY hükümetine ait hedeflerin seçilmesi, gerilimin boyutunu artırdı.
Irak, İran ile derin ekonomik ve siyasi bağlara sahip. Özellikle enerji alanında Irak, İran'dan doğalgaz ve elektrik ithalatına bağımlı. Bu nedenle Bağdat, Tahran'la ilişkilerinde dikkatli bir denge politikası izlemeye çalışıyor. Ancak, Erbil'deki saldırı, bu dengenin sürdürülmesini zorlaştırabilir. Irak hükümeti, ülkesinin toprak bütünlüğüne yönelik her türlü tehdide karşı olduğunu ve bu tür eylemlerin meşru müdafaa hakkı doğurduğunu belirtiyor.
Uzmanlar, İran'ın bu saldırıyla IKBY'ye ve dolayısıyla Irak'a gözdağı vermeyi amaçladığı görüşünde. İran, özellikle ABD'nin bölgedeki varlığına karşı mücadelede IKBY'nin rolünü sorguluyor. Ayrıca, İran içindeki protestoların bastırılmasında Kürt grupların etkisi olduğunu iddia eden Tahran yönetimi, bu grupların Irak'taki varlığına yönelik askeri operasyonlarını sürdürüyor.
Bağdat'ın resmi açıklama talebi, İran'ın bu saldırıyı üstlenip üstlenmeyeceği veya kınayıp kınaymayacağı merak konusu. İran'ın bugüne kadar bu tür saldırılara ilişkin genellikle sessiz kaldığı veya dolaylı açıklamalarla yetindiği görülüyor. Ancak, bu kez doğrudan IKBY hükümetini hedef alan saldırı, İran'ın açıklama yapmasını zorunlu kılabilir.
Irak, ayrıca uluslararası topluma çağrıda bulunarak, bu tür saldırıların kınanmasını ve Irak'ın egemenliğine saygı gösterilmesini istedi. Birleşmiş Milletler Irak Yardım Misyonu (UNAMI) da yaptığı açıklamada, saldırıyı kınayarak tarafları itidal çağrısında bulundu.
Olayın ardından IKBY Başbakanı Mesrur Barzani de bir açıklama yaparak, saldırının Irak'ın egemenliğine karşı bir ihlal olduğunu ve faillerin cezalandırılması gerektiğini söyledi. Barzani, uluslararası toplumun bu saldırıya kayıtsız kalmaması gerektiğini vurguladı ve Irak hükümetinden de gerekli adımları atmasını beklediğini iletti.
Bu gelişmeler, Irak'ın iç siyasetinde de yankı buldu. Bazı siyasi gruplar, saldırıyı kınarken, bazıları ise hükümetin İran'a karşı daha sert bir tutum alması gerektiğini savundu. Irak'taki Şii siyasi partilerin genel olarak İran ile yakın ilişkileri olduğu biliniyor. Ancak bu tür saldırılar, bu partileri bile zor durumda bırakabilir.
Sonuç olarak, Bağdat'ın Tahran'dan resmi açıklama talebi, iki ülke arasındaki gerilimi yeni bir aşamaya taşıdı. Önümüzdeki günlerde İran'ın nasıl bir yanıt vereceği, bölgedeki dengelerin nasıl şekilleneceğini belirleyecek. Irak, egemenliğini koruma konusunda kararlı görünse de, İran ile olan ekonomik bağımlılığı nedeniyle tam bir restleşmeye gitmesi beklenmiyor. Ancak, bu tür saldırıların tekrarlanmaması için uluslararası toplumun da daha etkili bir rol oynaması gerektiği açık.
