Anayasa Mahkemesi (AYM), Cumhuriyet Halk Partisi'nin (CHP) Cumhuriyetçi Millet Partisi (CMP) adı ve amblemine yönelik yaptığı başvuruyu karara bağladı. Mahkeme, parti isminin iptali talebini oy birliğiyle reddederken, CHP'nin iktidardaki logosuyla karışıklığa yol açtığı gerekçesiyle CMP ambleminin hükümsüz sayılmasına hükmetti. Karar, siyasi parti logolarının tescili ve iltibas kavramı açısından emsal niteliği taşıyor.
Başvurunun detayları
CHP, 2023 yılında kurulan Cumhuriyetçi Millet Partisi'nin hem isminin hem de ambleminin kendi parti amblemiyle benzerlik gösterdiğini ileri sürerek AYM'ye başvurmuştu. Parti avukatları, CMP'nin kullandığı amblemin, CHP'nin tanınmış logosu olan "Oklar" ve "Güneş" motifleriyle karıştırılabileceğini, bu durumun seçmen nezdinde kafa karışıklığına yol açacağını savundu. CHP yönetimi, ayrıca CMP'nin adında yer alan "Cumhuriyet" ifadesinin de benzer bir çağrışım yaptığını belirterek parti isminin de iptalini talep etti.
Mahkemenin gerekçesi
AYM, yapılan inceleme sonucunda CMP'nin isminin başlı başına bir karışıklığa neden olmadığına karar verdi. Mahkeme heyeti, "Cumhuriyet" ibaresinin siyasi partiler arasında sıkça kullanıldığını, bu nedenle tek başına bir benzerlik oluşturmadığını ifade etti. Ancak amblem konusunda farklı bir sonuca varıldı. CMP'nin logosunda yer alan kırmızı zemin üzerine beyaz ok ve güneş figürünün, CHP'nin tarihsel logosuyla görsel olarak yakın olduğu belirtildi. Kararda, "Her iki parti logosu da kırmızı-beyaz renk paleti ve benzer şekil kullanımı nedeniyle ortalama seçmende yanılgı yaratma potansiyeli taşımaktadır. Bu durum, Siyasi Partiler Kanunu'nun parti amblemlerinde iltibası yasaklayan hükmüne aykırıdır" denildi. Oybirliğiyle alınan kararla CMP'nin ambleminin hükümsüz sayılması, yeni bir logo belirleyene kadar partinin mevcut amblemi kullanamayacağı anlamına geliyor.
CMP cephesi ne diyor?
Cumhuriyetçi Millet Partisi yetkilileri, kararın ardından kısa bir açıklama yaparak saygı duyduklarını ancak katılmadıklarını ifade etti. Parti sözcüsü, "Amblemimiz CHP'ninkinden tamamen farklıdır. Mahkeme kararı siyasi rekabetten ziyade hukuki bir düzlemde ele alınmalıdır. Yeni logo çalışmalarına başlayacağız" dedi. CMP'nin, önümüzdeki günlerde yeni bir amblem tescili için başvuruda bulunması bekleniyor.
Siyasi partilerde marka koruması
Türkiye'de siyasi partiler, tıpkı ticari markalar gibi isim ve logolarını tescil ettirebiliyor. AYM, bu konuda son yıllarda özellikle iltibas iddialarıyla ilgili önemli kararlar aldı. 2017'de bir partinin amblemindeki hilal ve yıldız motifinin AK Parti'ninkine benzer olduğu gerekçesiyle iptal edilmesi emsal teşkil etmişti. Hukukçular, siyasi parti logolarının seçmen tercihini etkileme potansiyeli nedeniyle mahkemelerin bu konuda hassas davrandığını belirtiyor.
Uzun bir yargılama sürecinin ardından sonuçlanan bu karar, siyasi parti markalaşması ve tescili konusunda yeni bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. Uzmanlar, bundan sonraki süreçte partilerin logo ve isim seçiminde daha dikkatli olması gerektiğini vurguluyor.
