Avrupa genelinde etkili olan ve 'Ejderha Sıcakları' olarak adlandırılan aşırı sıcak hava dalgası, birçok ülkede okulların kapanmasına ve kırmızı alarm verilmesine neden oldu. Türkiye ise bu sıcak dalgasının etkisi altına girecek mi sorusu gündemdeki yerini korurken, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Başkanı Prof. Dr. Barbaros Gönençgil, konuya ilişkin A Haber'de açıklamalarda bulundu. Gönençgil, sıcak hava dalgasının Türkiye'ye doğrudan etkisinin sınırlı olacağını ancak önümüzdeki günlerde mevsim normallerinin üzerinde sıcaklıkların beklenebileceğini belirtti.
Ejderha Sıcakları Nedir ve Neden Bu Kadar Tehlikeli?
'Ejderha Sıcakları' ifadesi, özellikle Güney Avrupa ve Balkanlar'ı etkisi altına alan, sıcaklıkların mevsim normallerinin 10-15 derece üzerine çıktığı ekstrem hava olaylarını tanımlamak için kullanılıyor. Bu hava dalgası, Afrika üzerinden gelen çöl sıcaklarının Akdeniz üzerinden kuzeye ilerlemesiyle oluşuyor. İtalya, İspanya, Yunanistan ve Fransa gibi ülkelerde sıcaklıklar 45 dereceyi aşarken, yetkililer halkı dışarı çıkmamaları konusunda uyarıyor. Özellikle yaşlılar, çocuklar ve kronik hastalığı bulunan kişiler için hayati risk taşıyan bu durum, sağlık sistemleri üzerinde de ciddi bir baskı oluşturuyor. Avrupa'da son yıllarda artan sıcak hava dalgalarının, iklim değişikliğiyle bağlantılı olduğu bilim insanları tarafından sıklıkla vurgulanıyor.
Türkiye Ne Zaman ve Ne Kadar Etkilenecek?
Prof. Dr. Barbaros Gönençgil, Türkiye'nin bu sıcak hava dalgasının tam merkezinde olmadığını ancak yine de etkisini hissedeceğini ifade etti. Gönençgil, "Mevcut sistem Batı Avrupa üzerinde bloke olmuş durumda. Türkiye'ye doğrudan bir giriş yapması beklenmiyor. Ancak sıcak hava dalgasının kenar etkisiyle özellikle Ege ve Akdeniz kıyılarında sıcaklıkların mevsim normallerinin 3-5 derece üzerine çıkması mümkün. İç bölgelerde ise bu etki daha az hissedilecek. Önümüzdeki hafta sonu itibarıyla Marmara ve Batı Karadeniz'de sıcaklıkların 35-38 derece aralığına ulaşması bekleniyor." şeklinde konuştu. Meteoroloji Genel Müdürlüğü verilerine göre, Türkiye genelinde hava sıcaklıklarının mevsim normallerinin üzerinde seyredeceği, ancak Avrupa'daki gibi ekstrem değerlere ulaşılmayacağı öngörülüyor.
Uzmanlardan Sıcaklık Uyarıları ve Alınması Gereken Önlemler
Sıcak hava dalgasının etkilerine karşı vatandaşların dikkatli olması gerekiyor. İşte uzmanların önerdiği başlıca önlemler:
- Güneşin en dik olduğu 11.00-16.00 saatleri arasında mecbur kalınmadıkça dışarı çıkılmamalı.
- Bol sıvı tüketilmeli, özellikle su ve ayran gibi içecekler tercih edilmeli.
- Hafif, açık renkli ve bol giysiler giyilmeli, şapka ve güneş gözlüğü kullanılmalı.
- Klima veya serin ortamlarda bulunmaya özen gösterilmeli.
- Kronik hastalığı olanlar ve yaşlılar, doktor kontrolünde ilaçlarını düzenli kullanmalı.
- Evcil hayvanlar asla kapalı araç içinde bırakılmamalı, onların da su ihtiyacı karşılanmalı.
Küresel Isınma ve Gelecekte Bizi Neler Bekliyor?
Bilim insanları, bu tür aşırı sıcak hava dalgalarının iklim değişikliğiyle birlikte daha sık ve şiddetli hale geleceğini belirtiyor. Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO) verilerine göre, 2023 yılı kayıtlara geçen en sıcak yıl olurken, 2024 yılında da bu rekorun kırılabileceği tahmin ediliyor. Prof. Dr. Gönençgil, "Türkiye, Akdeniz Havzası'nda yer alması sebebiyle iklim değişikliğinden en fazla etkilenecek bölgelerden biri. Önümüzdeki yıllarda daha uzun ve daha yoğun sıcak hava dalgalarıyla karşı karşıya kalabiliriz. Bu nedenle şehir planlamasından tarıma, su yönetiminden enerji politikalarına kadar birçok alanda uyum stratejileri geliştirilmesi hayati önem taşıyor." ifadelerini kullandı.
Sonuç olarak, Avrupa'yı kasıp kavuran 'Ejderha Sıcakları' Türkiye'ye ulaşmasa da, küresel ısınmanın etkileri her geçen gün daha belirgin hale geliyor. Uzmanlar, bireysel ve toplumsal önlemlerin yanı sıra iklim değişikliğiyle mücadele için uzun vadeli politikaların hayata geçirilmesi gerektiğini vurguluyor. Aksi halde benzer sıcak hava dalgalarının hem sağlık hem de ekonomi üzerinde yıkıcı sonuçları olabileceği uyarısında bulunuyor.
