Antalya'nın Serik ilçesindeki Aspendos Antik Kenti'nde yürütülen arkeolojik kazılarda, Roma İmparatorluk Dönemi'ne ait yaklaşık 1800 yıllık mermer bir heykel grubu gün yüzüne çıkarıldı. Kazı ekibi, heykellerin 'şifacı' olarak bilinen bir doktoru ve sağlık tanrıçası Hygieia'yı tasvir ettiğini belirledi. Bu keşif, antik dönemde tıp pratiği ve sağlık kültürüne dair önemli ipuçları sunuyor.
Heykel Grubunun Özellikleri ve Kazı Süreci
Kazı Başkanı Prof. Dr. Mustafa Demir, heykel grubunun, Aspendos'un Roma dönemindeki zenginliğini ve sanatsal birikimini gösterdiğini ifade etti. Heykellerde, elinde bir rulo tutan ve hastaları iyileştirdiğine inanılan bir hekim figürü ile yanında yılanla tasvir edilen Hygieia yer alıyor. Mermer heykellerin, dönemin ünlü heykeltıraşları tarafından yapıldığı düşünülüyor. Kazı çalışmaları sırasında heykellerin parçaları, antik kentin agora alanında toprak altından çıkarıldı. Ekip, heykellerin büyük bir titizlikle birleştirilmesi için konservasyon çalışmalarına başladı. Bu keşif, Aspendos'un yalnızca tiyatrosuyla değil, sağlık merkezleriyle de ünlü olduğunu kanıtlar nitelikte.
Antik Dönemde Şifa ve Tıp Geleneği
Antik çağlarda şifa, din ve bilimin iç içe geçtiği bir kavramdı. Aspendos gibi büyük kentlerde, sağlık tanrısı Asklepios'a adanmış tapınaklar ve tedavi merkezleri bulunuyordu. 'Asklepieion' adı verilen bu merkezlerde rahipler, aynı zamanda hekim olarak görev yapıyordu. Aspendos'ta bulunan heykel grubu, kentte böyle bir sağlık kültünün varlığına işaret ediyor. Heykellerdeki hekim figürünün, halk arasında 'şifacı' olarak anılması, o dönemdeki tıbbi uygulamaların toplum nezdindeki değerini ortaya koyuyor. Ayrıca, Roma İmparatorluk Dönemi'nde hekimlerin sosyal statüleri yüksekti ve bu tür anıtsal heykellerle onurlandırılmaları yaygındı.
Kazıların Önemi ve Geleceğe Yönelik Planlar
Prof. Dr. Demir, bu keşfin bölgenin turizmi açısından da büyük önem taşıdığını vurguladı. Aspendos, her yıl binlerce turisti ağırlayan antik tiyatrosuyla biliniyor; ancak yeni kazı bulguları, ziyaretçilere daha zengin bir deneyim sunmayı hedefliyor. Kazı ekibi, heykellerin sergilenmesi için Antalya Müzesi ile iş birliği yapmayı planlıyor. Ayrıca, bölgede yapılacak jeofizik taramalarla, agoranın altında başka yapıların olup olmadığı araştırılacak. Bu keşif, Anadolu'nun antik tıp tarihine ışık tutarken, Aspendos'un çok yönlü bir antik kent olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor.
