Tarım ve Orman Bakanlığı Orman Genel Müdürlüğü tarafından bal ormanları ve arı konaklama noktalarında faaliyet gösteren arıcılardan kovan başına 100 lira 'Arı Konaklatma Ekosistem Hizmet Bedeli' alınmasına yönelik yeni düzenleme, sektör temsilcilerinin tepkisine yol açtı. Arıcılar, bu uygulamanın üretim maliyetlerini önemli ölçüde artıracağını ve bal fiyatlarına zam olarak yansıyacağını savunuyor. Düzenleme, arıcıların doğal kaynaklara erişimini kısıtlarken, sektörün rekabet gücünü de olumsuz etkileyecek.
Yeni ücret tarifesi ve sektöre etkileri
Bal ormanları ve arı konaklama noktaları, arıcıların üretim dönemlerinde kovanlarını yerleştirdikleri, zengin flora kaynaklarına sahip alanlar olarak biliniyor. Orman Genel Müdürlüğü, bu alanlardan faydalanan arıcılardan ekosistem hizmet bedeli adı altında kovan başına 100 lira tahsil edilmesini öngören bir genelge yayımladı. Sektör temsilcileri, bir arıcının ortalama 200-300 kovana sahip olduğu düşünüldüğünde, bu bedelin yıllık 20-30 bin lira gibi ek bir maliyet yaratacağını hesaplıyor. Özellikle büyük ölçekli işletmeler için bu rakamın 100 bin lirayı aşabileceği belirtiliyor. Arıcılar, bu maliyet artışının balın nihai satış fiyatına yansıyacağını ve tüketiciye ek yük getireceğini ifade ediyor. Ayrıca, küçük aile işletmelerinin bu yükü kaldıramayarak sektörden çekilebileceği endişesi dile getiriliyor.
Düzenlemeye tepkiler ve sektörün beklentileri
Arıcılar birliği temsilcileri, yapılan düzenlemenin arıcıları cezalandırıcı nitelikte olduğunu savunuyor. Birlik başkanları, 'Arıcılar zaten doğal kaynakları kullanarak bal üretiyor ve bu süreçte tozlaşma yoluyla ekosisteme büyük katkı sağlıyor. Bu katkı karşılığında ek bir ücret talep edilmesi adil değil' şeklinde tepki gösteriyor. Ayrıca, düzenlemenin arıcıları kayıt dışına itebileceği ve denetimleri zorlaştırabileceği uyarısı yapılıyor. Sektör, yetkililerden bu kararın geri çekilmesini veya en azından bedelin sembolik bir seviyeye indirilmesini talep ediyor. Öte yandan, Tarım ve Orman Bakanlığı yetkilileri, toplanan bedelin bal ormanlarının bakımı ve arıcıların daha iyi hizmet alması için kullanılacağını belirterek uygulamanın sürdürüleceğini ifade ediyor. Sektör ile bakanlık arasındaki görüşmelerin devam ettiği, ancak henüz bir uzlaşma sağlanamadığı öğrenildi.
Türkiye, dünyanın en büyük bal üreticilerinden biri olarak yaklaşık 8 milyon arı kovanına sahip. Sektör, yıllık 100 bin tondan fazla bal üretiyor ve on binlerce aileye istihdam sağlıyor. Yeni düzenlemenin sektör üzerinde yaratacağı etkiler, önümüzdeki aylarda daha net görülecek. Arıcılar, seslerini duyurmak için eylem planları yaparken, kamuoyunun da desteğini almayı hedefliyor. Düzenlemenin, bal arısı popülasyonunu koruma ve sürdürülebilir arıcılık hedefleriyle çeliştiği yorumları yapılıyor. Ekonomik baskının yanı sıra, iklim değişikliği ve tarım ilaçları gibi zaten zorlu koşullarla mücadele eden arıcılar, bu ek yükün sektörün geleceğini tehdit ettiğini vurguluyor.