Anayasa Mahkemesi (AYM), Türkiye'de boşanma davalarında tartışmalara neden olan süresiz nafaka düzenlemesini oy çokluğuyla iptal etti. Resmi Gazete'de yayımlanan karar, Türk Medeni Kanunu'nun 175. maddesindeki 'süresiz nafaka' hükmünü Anayasa'ya aykırı bularak iptal etti. Karar, boşanma davalarında nafaka süresinin sınırlandırılması yönünde uzun süredir beklenen bir gelişme olarak değerlendiriliyor. AYM, süresiz nafakanın taraflar arasında adil olmayan bir yük oluşturduğuna ve mülkiyet hakkı ile sosyal devlet ilkesini zedelediğine hükmetti.
Kararın gerekçesi ve kapsamı
AYM'nin kararında, süresiz nafakanın kişinin özgürlük ve mülkiyet hakkını sınırsız biçimde sınırladığı, ayrıca evlilik birliğinin sona ermesiyle birlikte taraflar arasındaki bağımlılık ilişkisinin sürdürülmesine yol açtığı belirtildi. Yüksek mahkeme, nafakanın belirli bir süreyle sınırlandırılması gerektiğini, bu sürenin tarafların ekonomik durumuna, evlilik süresine ve diğer özelliklere göre belirlenmesi gerektiğini ifade etti. Karar, yalnızca süresiz nafaka hükmünün iptaliyle sınırlı kalmadı; aynı zamanda Yargıtay'ın bu konudaki içtihatlarının da gözden geçirilmesine yol açması bekleniyor. İptal kararı, Resmi Gazete'de yayımlandıktan altı ay sonra yürürlüğe girecek. Bu süre içinde yasama organının yeni bir düzenleme yapması bekleniyor.
Nafaka sisteminde yeni dönem
Kararla birlikte nafaka davalarında yeni bir döneme girildi. Hukukçular, bundan sonra süresiz nafaka taleplerinin mahkemelerce reddedileceğini, mevcut süresiz nafaka kararlarının ise süreli hale getirilebileceğini belirtiyor. Ancak bu durumun karmaşaya yol açmaması için geçiş sürecinin iyi yönetilmesi gerekiyor. Kadın hakları dernekleri, kararı kadınlar aleyhine bir gelişme olarak değerlendirirken, erkek hakları dernekleri mağduriyetin giderilmesi adına olumlu karşıladı. Yeni düzenlemenin tarafların mali bağımsızlığını teşvik etmesi ve boşanma sonrası daha adil bir yapı oluşturması hedefleniyor. Aksi halde iptal kararının nafaka mağdurları için ek sorunlar doğurması mümkün.