Ukrayna Savaşı, modern askeri stratejilerin ve araçların ne kadar hızlı güncellenmesi gerektiğini gözler önüne serdi. Özellikle dronların sahaya girişiyle birlikte, milyon dolarlık devasa tankların bin dolarlık küçük hava araçları karşısında savunmasız kalabildiği yeni bir dönem başladı. Bu çerçevede Türkiye'nin yerli ve milli tankı ALTAY'ın durumu, savunma teknolojileri açısından kritik önem taşıyor. 2T Savunma & Teknoloji programının 7. bölümünde, ALTAY'ın son durumu ve milli motor BATU'nun gelişim süreci masaya yatırıldı.
ALTAY tankının mevcut durumu
ALTAY tankı, Türk savunma sanayisinin bayrak projelerinden biri olarak 2000'li yılların başında başlatıldı. Proje kapsamında ilk prototipler üretilmiş, çeşitli testlerden geçirilmişti. Ancak motor ve transmisyon gibi kritik alt sistemlerde yabancı bağımlılığı, seri üretimde gecikmelere yol açtı. Alman motor üreticisinin ihracat lisansı sorunları, projeyi sekteye uğratan en önemli faktörlerden biri oldu. Bu noktada yerli motor çözümü BATU devreye girdi.
Milli motor BATU'nun özellikleri
BATU motoru, BMC ve diğer yerli firmaların işbirliğiyle geliştirilen güç aktarma organı paketinin bir parçası. 12 silindirli, 1500 beygir gücündeki bu motor, ALTAY'a yeterli hareket kabiliyeti ve güç sağlayacak şekilde tasarlandı. Motorun yanı sıra, yerli bir transmisyon da geliştirilme aşamasında. Bu sayede ALTAY'ın tamamen milli bir güç paketine kavuşması hedefleniyor. BATU'nun test süreçlerinde önemli aşamalar kaydedildiği, ancak seri üretim için bazı iyileştirmelerin gerektiği belirtiliyor.
Ukrayna savaşından çıkarılan dersler
Ukrayna'daki çatışmalar, tankların savaş alanında dron tehdidine karşı nasıl korunması gerektiğini yeniden tanımladı. Geleneksel ağır zırha dayanan tanklar, insansız hava araçları (İHA) tarafından görüntülenebiliyor ve hedef alınabiliyor. Bu nedenle ALTAY'ın modernizasyonunda aktif koruma sistemleri, elektronik harp kabiliyeti ve İHA karşıtı önlemlere ağırlık verilmesi planlanıyor. Ayrıca ağırlık azaltma ve manevra kabiliyetini artırma çalışmaları da sürüyor.
Projenin geleceği ve hedefler
Savunma Sanayii Başkanlığı, ALTAY'ın ilk partilerinin 2025-2026 yıllarında teslim edilmesini hedefliyor. Seri üretimin 2030'lu yıllara kadar devam etmesi öngörülüyor. Yerli motor BATU'nun tam olarak devreye alınmasıyla birlikte tankın yurt dışına ihracat potansiyeli de artacak. Öte yandan, ALTAY'ın modernizasyonu kapsamında yapay zeka destekli atış kontrol sistemleri ve ağ merkezli harp yetenekleri entegre edilecek.
Türkiye'nin savunma teknolojilerinde bağımsızlık hedefi doğrultusunda ALTAY ve BATU kritik bir yere sahip. Her ne kadar savaş alanı dinamikleri değişse de, tankların bir süre daha önemli kara muharebe platformları olarak kalacağı öngörülüyor. Bu nedenle ALTAY gibi modern ve millileştirilmiş bir tanka sahip olmak, stratejik bir zorunluluk olarak değerlendiriliyor.
