Muğla'nın Datça ilçesinde yaşayan 70 yaşındaki Ali Dede, torunlarıyla birlikte sahilde yürüyüş yaparken kumların üzerinde bir insansız hava aracı (İHA) buldu. Aracı kamyonete yükleyip evine götüren Ali Dede, durumu jandarmaya bildirdi. Olay yerine gelen ekipler, İHA’yı güvenlik altına alırken, cihazın patlayıcı taşıyıp taşımadığı yapay zeka destekli tarama sistemiyle kontrol edildi. “Yapay zeka ‘bomba yok’ deyince rahatladım” diyen Ali Dede, meraklı halleriyle sosyal medyada gündem oldu.
Tatlı bir tesadüf
Pazar günü öğle saatlerinde torunları Emir ve Elif’le Datça’nın mesirelik bir koyunda yürüyüş yapan Ali Dede, yaklaşık 1,5 metre kanat açıklığına sahip bir drone gördü. “İlk başta büyük bir oyuncak sandım” diyen emekli öğretmen, aracın üzerinde Türkçe etiketler görünce durumun ciddiyetini anladı. Drone’un kumandası ve kamerası sağlam haldeydi. Ali Dede, aracı dikkatlice kamyonete yükleyip evine götürdü ve hemen 112’yi aradı.
Yapay zeka devrede
İhbar üzerine bölgeye sevk edilen jandarma ekipleri, Ali Dede’nin evinde güvenlik şeridi çekti. İHA, patlayıcı madde tespitinde kullanılan yapay zeka tabanlı X-ray benzeri bir tarama cihazıyla incelendi. Sistem, “herhangi bir patlayıcı madde tespit edilmedi” raporu verdi. Ali Dede, “Yapay zeka ‘bomba yok’ deyince derin bir nefes aldım. Torunlarımla oynarken başımıza iş açmayalım diye korkmuştum” ifadelerini kullandı. İHA’nın askeri sınıf olmadığı ve bir amatör tarafından kullanıldığı tahmin ediliyor.
Yetkililerden uyarı
Datça Jandarma Komutanlığı’ndan yapılan açıklamada, vatandaşların benzer durumlarla karşılaştıklarında kesinlikle cihaza dokunmamaları ve en yakın güvenlik birimine haber vermeleri istendi. Drone’un sahibi henüz bulunamazken, soruşturma sürüyor. Ali Dede’nin yaşadığı bu ilginç olay, mahalle sakinleri arasında “Dede’nin dronu” olarak anılmaya başlandı.
Bu olay, son yıllarda Türkiye’de İHA ve drone kullanımının yaygınlaşmasıyla birlikte, vatandaşların bu tür cihazlarla karşılaştığında nasıl davranması gerektiğini bir kez daha gündeme getirdi. Uzmanlar, özellikle kırsal alanlarda bulunan bu tür cihazların patlayıcı ihtimaline karşı dikkatle ele alınması gerektiğini vurguluyor. Ali Dede’nin sağduyulu davranışı, olası bir tehlikeyi önlerken, yapay zekanın güvenlik alanındaki başarılı bir kullanımına da örnek oldu.