ÖSYM, 29 Kasım 2025 tarihinde gerçekleştirilecek Akademik Personel ve Lisansüstü Eğitimi Giriş Sınavı'nın (ALES/3) başvuru sürecinin başladığını duyurdu. Adaylar, başvurularını 15 Ekim 2025 tarihine kadar ÖSYM'nin resmi internet sitesi üzerinden elektronik ortamda yapabilecek. Sınav, lisansüstü eğitim başvuruları ve akademik kadrolara atanmak isteyen adaylar için büyük önem taşıyor.
Başvuru Süreci ve Ücretler
ALES/3 başvuruları, ÖSYM Aday İşlemleri Sistemi (AİS) üzerinden alınacak. Başvuru işlemlerini tamamlayan adaylar, sınav ücretini de aynı sistem üzerinden kredi kartı veya banka kartı ile ödeyebilecek. 2025 yılı için belirlenen sınav ücreti henüz açıklanmadı; ancak geçtiğimiz yıl ALES için alınan ücret 350 TL idi. ÖSYM'nin kısa süre içinde güncel ücreti duyurması bekleniyor. Başvuru süresinin 15 Ekim'de sona ereceğini hatırlatan ÖSYM, adayların mağduriyet yaşamaması için işlemlerini son güne bırakmamaları konusunda uyardı.
Sınavın Kapsamı ve Geçerliliği
ALES, ÖSYM tarafından yılda üç kez (ilkbahar, yaz ve sonbahar dönemlerinde) düzenlenen bir sınavdır. Sınav, sayısal ve sözel yetenek olmak üzere iki bölümden oluşur. Her bölümde 50 soru bulunur ve toplam 100 soru için adaylara 150 dakika süre verilir. ALES puanı, lisansüstü programlara başvurularda, akademik kadrolara atamalarda ve bazı kamu kurumlarının uzman yardımcılığı alımlarında kullanılıyor. Sınav sonuçları, sınav tarihinden itibaren 2 yıl boyunca geçerliliğini koruyor. Bu nedenle adaylar, aldıkları puanı uzun süre kullanabiliyor.
Kimler Başvurabilir?
ALES/3 sınavına başvuru yapabilmek için en az lisans mezunu olmak veya lisans programının son sınıfında öğrenci olmak gerekiyor. Yüksek lisans veya doktora programlarına başvurmayı planlayan öğrenciler, lisans eğitimlerinin son yılında da sınava girebiliyor. Ayrıca, kamu kurumlarında uzman yardımcısı olarak görev almak isteyen adaylar da ALES puanına ihtiyaç duyuyor. ÖSYM, başvuru şartlarını ve sınav yönetmeliğini resmi internet sitesinde yayımladı.
Önceki Dönemler ve İstatistikler
ÖSYM'nin verilerine göre, son yıllarda ALES'e başvuru sayısında dalgalanmalar yaşanıyor. 2024 yılında ALES/3 sınavına yaklaşık 250 bin aday başvurmuştu. Pandemi sonrası dönemde sınavlara olan ilginin arttığı gözlemleniyor. Özellikle lisansüstü eğitime olan talebin artması, ALES başvurularını doğrudan etkiliyor. Uzmanlar, iş piyasasındaki rekabetin ve akademik kariyer hedefleyen genç nüfusun fazlalığının başvuru sayılarını yukarı çektiğini belirtiyor.
Sınav Giriş Belgesi ve Sonuçlar
Sınav giriş belgeleri, sınav tarihinden yaklaşık 10 gün önce ÖSYM'nin internet sitesinden erişime açılacak. Adaylar, üzerinde T.C. kimlik numarası ve fotoğrafı bulunan giriş belgelerini yanlarında bulundurmak zorunda. Sınav sonuçları ise 29 Kasım'daki oturumun ardından genellikle 10-15 gün içinde açıklanıyor. ÖSYM, sonuçları yalnızca internet sitesi üzerinden duyuruyor; adaylara posta yoluyla belge gönderilmiyor.
Akademik Kariyer İçin Kritik Adım
ALES, Türkiye'de akademik yükselme ve lisansüstü eğitim için temel bir basamak olmayı sürdürüyor. Üniversitelerin öğretim üyesi alımlarında, araştırma görevlisi kadrolarında ve doktora programlarında ALES puanı belirleyici bir kriter olarak kullanılıyor. Ayrıca, bazı özel sektör kuruluşları da işe alım süreçlerinde ALES puanını referans olarak değerlendirebiliyor. Adayların, hedefledikleri programların taban puanlarını ve puan türlerini (SAY, SÖZ, EA) dikkate alarak stratejik bir hazırlık yapmaları öneriliyor.
Başvuru sürecinin başlamasıyla birlikte, adayların sınav hazırlıklarına da hız vermesi gerekiyor. 29 Kasım'a kadar kalan sürede, konu eksiklerini tamamlamak ve deneme sınavları çözmek, başarıyı artırabilir. ÖSYM'nin resmi takvimini takip etmek ve başvuru işlemlerini zamanında tamamlamak, adayların sınav stresini azaltacaktır.
