Şanlıurfa'nın Eyyübiye ilçesinde, AKP'li Belediye Başkanı Mehmet Kuş yönetimindeki belediye, özel firmalara olan borçlarını ödeyemeyince haciz şokuyla karşı karşıya kaldı. Edinilen bilgilere göre, belediyenin çeşitli hizmetler için anlaştığı firmalar, aylardır tahsil edemedikleri alacakları için icra takibi başlattı ve mahkeme kararıyla belediyenin mal varlıklarına haciz konuldu. Alacaklı firmalar, belediyenin araç, gereç ve banka hesapları üzerindeki haciz işlemlerinin devam ettiğini, sırada bekleyen başka firmaların da bulunduğunu belirtiyor. Olay, hem kamuoyunda hem de siyasi çevrelerde büyük yankı uyandırdı.
Haciz Kararı ve Alacaklı Firmaların Durumu
Edinilen bilgiye göre, Eyyübiye Belediyesi, özellikle yol yapım, altyapı, temizlik ve akaryakıt gibi hizmetler için anlaştığı onlarca firmaya toplamda milyonlarca liralık borç biriktirdi. Firmalar, belediyeden defalarca alacaklarını talep etmelerine rağmen sonuç alamayınca, yasal yollara başvurdu. İcra daireleri, yapılan başvurular üzerine belediyenin mallarına haciz koydu. Şu ana kadar birçok firmanın alacağını tahsil etmek için haciz işlemi başlattığı, ancak belediyenin borçlarının büyüklüğü nedeniyle sırada bekleyen firmaların olduğu öğrenildi.
Konuştuğumuz firmalardan birinin yetkilisi isminin açıklanmaması koşuluyla, "Belediye ile yaptığımız işlerin karşılığı olan yaklaşık 2 milyon lira alacağımız var. Aylardır bekliyoruz, ödeme yapılmadı. Mecburen icra takibi başlattık; haciz kararı çıktı, ama ne zaman tahsil edebiliriz belirsiz. Belediyenin mali durumu ortada; umarız bir an önce borçların ödenmesi için adım atılır" dedi. Başka bir firma yetkilisi ise, "Birçok firma aynı durumda; belediyenin borcu toplamda çok yüksek. Bize göre, belediye kaynaklarını nasıl kullanıyor, bunun hesabını vermeli. Bizler işimizi yaptık, paramızı alamıyoruz" şeklinde konuştu.
Mehmet Kuş ve Belediyenin Mali Durumu
AKP'li Mehmet Kuş, 2019 yerel seçimlerinde Eyyübiye Belediye Başkanı seçilmişti. Kuş yönetimindeki belediye, göreve geldiği günden bu yana mali sıkıntılarla boğuşuyor. Özellikle pandemi sürecinde gelirlerin azalması ve artan giderler nedeniyle belediyenin borç yükü hızla arttı. İL bank'tan alınan krediler ve diğer mali yükümlülükler de eklenince, belediye özel sektöre olan borçlarını ödeyemez hale geldi. Kuş'un, belediyenin mali yapısını düzeltmek için çeşitli tasarruf tedbirleri aldığı ancak bunun yetersiz kaldığı belirtiliyor.
Haciz olayı, belediyenin itibarını zedelerken, muhalefet partileri de bu durumu sert bir dille eleştirdi. CHP İl Başkanlığı'ndan yapılan yazılı açıklamada, "AKP'li belediyelerdeki israf ve yolsuzluk tablosu bir kez daha su yüzüne çıktı. Eyyübiye Belediyesi, alacaklı firmalara yüzlerce gün ödeme yapmamış; bu durum esnafın ve yatırımcının mağduriyetine yol açmıştır. Belediye Başkanı Mehmet Kuş'un istifa etmesi ya da en azından hesap vermesi gerekmektedir" ifadelerine yer verildi. MHP ve İYİ Parti il başkanlıkları da benzer açıklamalarla belediyenin mali yönetimini eleştirdi.
Hukuki Süreç ve Olası Sonuçlar
Haciz işlemleri, belediyenin yasal olarak kamu tüzel kişiliğine sahip olması nedeniyle birtakım özel hükümlere tabi. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 82. maddesi uyarınca, kamu malları haczedilemez; ancak belediyelerin ticari işletmeleri ve gelir getiren malları bu kapsamda değerlendirilebiliyor. Uzmanlar, mahkemenin vermiş olduğu haciz kararının belediyenin tahsil edilebilir malları üzerinde olduğunu, günlük hizmetlerin aksamaması için kamu mallarının korunması gerektiğinin gözetildiğini belirtiyor. Yine de bu durum, belediyenin nakit akışını daraltacak ve hizmetlerde aksamalara yol açabilecek.
Alacaklı firmaların hukukçuları ise, belediyenin malları üzerindeki hacizlerin tahsili için sürecin devam edeceğini, ancak sırada bekleyen alacaklıların çokluğu nedeniyle tamamının ödenmesinin uzun yıllar alabileceğini ifade ediyor. Bu durum, belediyenin yeni iş yapacak firmalara olan güvenini de sarsıyor. Artık firmaların belediye ile çalışırken peşin ya da avans ödeme koşulları talep ettiği, aksi takdirde iş yapmaya yanaşmadığı gelen bilgiler arasında.
Genel Değerlendirme ve Bağlam
Eyyübiye Belediyesi'ndeki bu haciz olayı, aslında Türkiye'deki birçok belediyenin yaşadığı mali krizlerin bir yansımasıdır. Yerel yönetimlerin gelirlerinin büyük ölçüde merkezi bütçeye bağlı olması ve faiz oranlarındaki yüksekliğin artması, belediyelerin borç yüklerini artırmış durumda. Özellikle büyükşehir olmayan ilçelerde nüfus yoğunluğunun fazla olması, hizmet giderlerini yükseltirken, öz gelirlerin yetersiz kalması belediyeleri zor durumda bırakıyor. Bu saatten sonra atılacak en doğru adım, belediyenin borçlarını yeniden yapılandırması ve alacaklı firmalarla bir uzlaşma zemini bulması olacaktır. Aksi durumda ilçenin gelişimi ve halkın belediyeye olan güveni daha da sarsılabilir.
