Mart ayında yürürlüğe giren akaryakıtta eşel mobil sistemi, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın imzasıyla kademeli olarak sona erdiriliyor. Alınan karara göre, uygulama üç ay içinde aşamalı şekilde kaldırılacak ve 1 Ekim 2026 itibarıyla tamamen sonlanacak. Bu düzenleme, akaryakıt fiyatlarındaki dalgalanmaları dengelemek amacıyla getirilmişti. Ayrıca temmuz-aralık döneminde Yİ-ÜFE kaynaklı ÖTV güncellemesi de uygulanacak.
Eşel mobil sistemi nedir ve nasıl işliyor?
Eşel mobil sistemi, akaryakıt üzerindeki Özel Tüketim Vergisi'nin (ÖTV) belirli bir oranda sabitlenmesi ve kur artışlarına karşı otomatik olarak güncellenmesi esasına dayanıyor. Mart 2026'da devreye alınan sistem, benzin ve motorin gibi yakıt türlerinde fiyat istikrarını sağlamayı hedefliyordu. Ancak, uygulamanın bütçeye getirdiği yük ve enflasyonist baskılar nedeniyle kademeli çıkış kararı alındığı belirtiliyor.
Yeni dönemde tüketicileri neler bekliyor?
Karar kapsamında, eşel mobil sisteminin kaldırılmasıyla birlikte akaryakıt fiyatlarının kısa vadede dalgalanması bekleniyor. Özellikle temmuz-aralık döneminde Yİ-ÜFE (Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi) kaynaklı ÖTV güncellemesi devreye girecek. Bu güncelleme, enflasyon verilerine göre ÖTV oranlarının yeniden belirlenmesi anlamına geliyor. Uzmanlar, bu durumun akaryakıt fiyatlarına yansıyacağını ve tüketicilerin pompa fiyatlarında artış görebileceğini ifade ediyor.
Hükümet yetkilileri, kademeli çıkış sürecinin piyasalarda ani şok etkisi yaratmaması için planlı bir şekilde yürütüleceğini vurguluyor. İlk etapta sisteme getirilecek bazı esnekliklerle geçişin yumuşatılması hedefleniyor. 1 Ekim 2026'da ise sistem tamamen kaldırılarak akaryakıt fiyatlandırmasının serbest piyasa koşullarına bırakılması planlanıyor.
Ekonomi çevreleri, bu düzenlemenin orta vadede bütçe dengesine olumlu katkı sağlayacağını düşünüyor. Ancak, kısa vadede enflasyon ve tüketici harcamaları üzerindeki etkileri yakından takip edilecek. Özellikle taşımacılık ve lojistik sektörlerinde maliyet artışı beklenirken, bu durumun nihai ürün fiyatlarına yansıması muhtemel.
