ABD'li Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham, 71 yaşında ani bir şekilde hayatını kaybetti. Senatörün ofisinden yapılan açıklamada, ölüm nedenine ilişkin detay verilmezken, ailesinin özel hayatına saygı gösterilmesi istendi. Haber, özellikle İsrail'de büyük yankı uyandırdı; ülkenin önde gelen siyasetçileri ve yetkilileri sosyal medyada taziye mesajları yayımladı.
Lindsey Graham'ın İsrail politikasındaki rolü
Güney Carolina Senatörü Lindsey Graham, Kongre'deki en güçlü İsrail savunucularından biri olarak biliniyordu. Kudüs'ün İsrail'in başkenti olarak tanınması, İran'a yönelik yaptırımların artırılması ve ABD'nin Ortadoğu'daki askeri varlığının sürdürülmesi gibi konularda öncü roller üstlenmişti. 2017'de ABD'nin Büyükelçiliğini Tel Aviv'den Kudüs'e taşıma kararını desteklemiş ve bu hamlenin bölgesel barışa katkı sağlayacağını savunmuştu. Graham, ayrıca İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile yakın dostluk kurmuş, birçok kez İsrail'i ziyaret ederek iki ülke arasındaki stratejik ortaklığı pekiştirmişti.
İsrail'den taziye mesajları
İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “Lindsey Graham, İsrail'in sarsılmaz bir dostuydu. Onun liderliği ve kararlılığı, ülkemizin güvenliği ve refahı için hayati öneme sahipti. Tüm kalbimizle ailesine ve Amerikan halkına başsağlığı diliyoruz” ifadelerini kullandı. Başbakan Netanyahu ise, “Sevgili dostum Lindsey Graham'ı kaybetmenin derin üzüntüsünü yaşıyorum. O, İsrail'in ABD'deki en sadık müttefiklerinden biriydi. Onun mirası, iki ülke arasındaki bağları güçlendirmeye devam edecek” dedi. Muhalefet lideri Yair Lapid de, Graham'ın İsrail'e olan bağlılığını öven bir mesaj yayımladı.
Senatörün siyasi geçmişi ve etkisi
Lindsey Graham, 1995-2003 yılları arasında Temsilciler Meclisi'nde görev yaptıktan sonra 2003'ten bu yana Senato'da yer alıyordu. Savunma ve dış politika komitelerinde etkili bir isim olan Graham, özellikle terörle mücadele ve Ortadoğu'daki askeri operasyonlar konusunda sertlik yanlısı bir çizgi izlemişti. İran nükleer anlaşmasına karşı çıkan senatör, Tahran yönetimine yönelik yaptırımların artırılması için yoğun çaba harcamıştı. Cumhuriyetçi Parti içinde merkez sağ kanatta yer alan Graham, zaman zaman Başkan Donald Trump'ın bazı politikalarını eleştirse de genelde parti çizgisine sadık kalmıştı.
Ölüm nedenine dair belirsizlik
Senatör Graham'ın ölümünün ardından henüz resmi bir otopsi raporu yayımlanmadı. Ofis, ailenin özel hayatı gerekçesiyle detay paylaşmaktan kaçınırken, haber ajanslarına yansıyan bilgilerde ani bir sağlık sorunu yaşandığı belirtildi. Capitol Hill'deki mesai arkadaşları, Graham'ın geçtiğimiz haftalarda yorgun göründüğünü ancak herhangi bir rahatsızlık belirtisi göstermediğini ifade etti. ABD Başkanı Joe Biden da başsağlığı mesajı yayımlayarak, “Lindsey Graham, partiler üstü bir şekilde ülkesine hizmet etmiş değerli bir senatördü. Onun kaybı, tüm Amerikan halkı için bir kayıptır” dedi.
Uluslararası tepkiler ve mirası
Graham'ın ölümü, sadece İsrail'de değil, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn gibi bölge ülkelerinde de üzüntüyle karşılandı. Bu ülkelerden gelen taziye mesajlarında, Graham'ın İbrahim Anlaşmaları'na verdiği destek vurgulandı. Senatör, Arap ülkeleriyle İsrail arasındaki normalleşme sürecini aktif olarak desteklemiş ve bu anlaşmaların bölgesel istikrara katkı sağladığını savunmuştu. Öte yandan, İran yönetiminden henüz resmi bir açıklama gelmezken, Tahran yanlısı medya organları Graham'ın ölümünü “İsrail yanlısı bir figürün ayrılışı” olarak yorumladı.
Lindsey Graham'ın ani vefatı, ABD siyasetinde ve uluslararası ilişkilerde önemli bir boşluk yarattı. Onun yerini dolduracak bir ismin çıkmasının zor olduğu yorumları yapılırken, özellikle İsrail lobisi çevrelerinde bu kaybın etkileri uzun süre hissedilecek gibi görünüyor. Graham'ın Senato'daki görev süresi 2027'de sona erecekti; ancak şimdi Güney Carolina Valisi Henry McMaster, boşalan koltuğa geçici bir atama yapacak. Bu atamanın ardından 2024'te yapılacak özel seçimle kalıcı senatör belirlenecek.
