Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Yunanistan'ın Türkiye'yi AB savunma programlarından uzak tutma girişimlerine karşı net bir mesaj verdi. Kallas, Yunan basınına yaptığı açıklamada, Türkiye'nin stratejik bir ortak olduğunu ve AB'nin savunma kapasitesi için Ankara'nın katılımının önemini vurguladı. Brüksel'den Atina'ya yöneltilen bu uyarı, iki ülke arasındaki gerilimin ortasında yeni bir boyut kazandırdı.
Kallas'tan net mesaj
Kallas, Kathimerini gazetesine verdiği röportajda, "Türkiye coğrafi konumu, askeri kapasitesi ve NATO içindeki rolüyle AB için kritik bir ülke. Savunma iş birliğinde Türkiye'yi dışlamak, kendi çıkarlarımıza zarar verir" ifadelerini kullandı. Yüksek Temsilci, Yunanistan'ın itirazlarının farkında olduğunu ancak AB'nin daha geniş stratejik çıkarları gözetmesi gerektiğini belirtti.
Yunanistan'ın endişeleri
Atina yönetimi, Türkiye'nin Ege ve Doğu Akdeniz'deki politikaları nedeniyle Ankara'nın AB savunma girişimlerine dahil olmasını engellemeye çalışıyor. Yunanistan Dışişleri Bakanı Yorgo Yerapetritis, geçtiğimiz haftalarda yaptığı açıklamada, "Türkiye'nin savunma programlarına katılımı, AB'nin güvenlik politikalarıyla uyumlu olmalı. Mevcut durumda bu uyum sağlanmış değil" demişti. Ancak Kallas'ın açıklamaları, Yunanistan'ın bu çabalarının AB düzeyinde karşılık bulmadığını gösteriyor.
Stratejik ortaklık ihtiyacı
AB, Rusya-Ukrayna savaşı sonrası savunma harcamalarını artırma ve ortak projeler geliştirme yolunda ilerliyor. Avrupa Savunma Fonu ve Daimi Yapılandırılmış İşbirliği (PESCO) gibi mekanizmalara üçüncü ülkelerin katılımı da gündemde. Türkiye, bu kapsamda bazı projelere dahil olmak istiyor ancak Yunanistan'ın vetosuyla karşılaşıyor. Kallas, "Türkiye gibi büyük bir askeri gücü dışarıda bırakmak, AB'nin caydırıcılık hedefleriyle çelişir. Ortak çıkarlarımız, farklılıklarımızdan daha ağır basıyor" şeklinde konuştu.
Brüksel-Ankara ilişkilerinde yeni dönem
Son dönemde Türkiye-AB ilişkilerinde görece bir yumuşama yaşanıyor. Gümrük Birliği'nin güncellenmesi ve vize serbestisi diyaloğu yeniden canlanırken, savunma iş birliği de masadaki başlıklardan biri. Kallas'ın Yunanistan'ı uyarması, AB'nin Ankara'ya yönelik daha pragmatik bir yaklaşım benimsediğinin işareti olarak yorumlanıyor. Uzmanlar, bu gelişmenin Yunanistan'ı bir noktada uzlaşmaya zorlayabileceğini belirtiyor.
Türkiye ile AB arasındaki savunma iş birliği, sadece iki tarafı değil, NATO'nun güney kanadının güvenliğini de yakından ilgilendiriyor. Kallas'ın açıklamaları, Brüksel'in ittifak içi uyumu da gözettiğini ortaya koyuyor. Yunanistan'ın tutumunda bir değişiklik olup olmayacağı merak konusu. Ancak AB'nin zirvesinden gelen bu uyarı, Atina'nın elini zorlaştıracak gibi görünüyor.