ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), son dakika açıklamasıyla İran'a yönelik bir dizi güçlü saldırı başlattığını duyurdu. Açıklamada, saldırıların gerekçesi olarak İran'ın ticari gemileri hedef aldığı iddiası öne sürüldü. Saldırıların kapsamı, hedef alınan noktalar ve kullanılan silah sistemlerine ilişkin henüz resmi bir bilgi paylaşılmadı.
Saldırıların Detayları Belirsiz
CENTCOM'un kısa açıklamasında, 'ticari gemilere yönelik tehditlerin bertaraf edilmesi' amacıyla hareket edildiği belirtilirken, operasyonun süreceğine işaret edildi. Saldırıların, Basra Körfezi ve Umman Denizi'ndeki deniz ticaret yollarını güvence altına almak için planlandığı tahmin ediliyor. Ancak ABD'li yetkililer, operasyonun başarısı ve olası kayıplar hakkında henüz bir değerlendirme yapmadı.
İran'dan İlk Tepki: Kınama ve Uyarı
İran Dışişleri Bakanlığı, saldırıları 'uluslararası hukukun ihlali' olarak nitelendirerek kınadı. Açıklamada, 'ABD'nin bu tür maceracı adımlarının bölgesel istikrarı tehdit ettiği' vurgulandı. İran'ın askeri kanadından henüz resmi bir yanıt gelmezken, ülkenin resmi haber ajansı IRNA, 'ABD'nin provokasyonlarına karşı gerekli tedbirlerin alındığını' duyurdu.
Bölgesel Güçlerden Tepkiler
Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri, 'gerilimin düşürülmesi' çağrısı yaparken, Katar ve Kuveyt, diplomatik çözüm arayışlarının sürdüğünü bildirdi. Rusya ise ABD'yi 'uluslararası toplumu yok saymakla' suçlayarak, BM Güvenlik Konseyi'ni acil toplantıya çağırdı. Çin, 'tansiyonun yükselmesinden endişe duyduğunu' ifade etti.
Arka Plan: Artan Deniz Güvenliği Endişeleri
Son aylarda Basra Körfezi'nde ticari gemilere yönelik saldırıların arttığına dair raporlar yayımlanmıştı. ABD, bu saldırıların arkasında İran'ın olduğunu iddia ederken, Tahran yönetimi suçlamaları reddediyor. Petrol fiyatları, haberin ardından yüzde 3'ün üzerinde yükseldi. Uzmanlar, bölgede olası bir deniz çatışmasının küresel enerji arzını tehdit edebileceğini belirtiyor.
Geçmişteki Benzer Operasyonlar
ABD, son olarak 2020 yılında İranlı general Kasım Süleymani'yi öldürmüş, ardından İran'ın misillemesiyle bölge geniş çaplı bir krize sürüklenmişti. 2019'da da Suudi Arabistan petrol tesislerine düzenlenen insansız hava aracı saldırıları nedeniyle gerilim tırmanmıştı. Bugünkü operasyon, bu bağlamda ABD'nin 'önleyici darbe' stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriliyor.
