ABD yönetimi, İran'a uygulanan yaptırımlar kapsamında petrol satışına kısmi izin verdiğini açıkladı. Karar, enerji piyasalarında arz fazlası oluşturma ve fiyatları dengeleme amacı taşıyor. Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada, söz konusu iznin belirli miktarlarla sınırlı olduğu ve insani yardım kapsamında değerlendirildiği belirtildi.
Kısmi İzin ve Kapsamı
ABD Hazinesi tarafından yayımlanan genel lisans, İran petrolünün günlük 200 bin varile kadar satışına olanak tanıyor. Bu miktar, İran'ın günlük üretiminin yaklaşık yüzde 10'una denk geliyor. İzin, yalnızca belirli alıcılara ve belirli ödeme yöntemleriyle sınırlandırıldı. Ayrıca satıştan elde edilen gelirin, İran'ın insani ihtiyaçları için kullanılması şart koşuluyor. ABD Dışişleri Bakanlığı, kararın İran'ın nükleer faaliyetlerine ilişkin endişeleri gidermeye yönelik bir adım olmadığını vurguladı.
Piyasalar ve Uluslararası Tepkiler
Karar, petrol piyasalarında kısa süreli bir düşüşe neden oldu. Brent petrol fiyatları yüzde 1,5 gerilerken, ABD ham petrolü varil başına 75 dolar seviyesine indi. Enerji analistleri, bu adımın küresel petrol arzını artırarak fiyatları aşağı çekebileceğini belirtiyor. İran yönetiminden henüz resmi bir açıklama gelmezken, bazı İranlı yetkililer kararı "olumlu ama yetersiz" olarak nitelendirdi. Suudi Arabistan ve Rusya ise ABD'nin bu kararını yakından izlediklerini duyurdu. Uluslararası Enerji Ajansı, ek arzın piyasa dengesine katkı sağlayacağını ancak jeopolitik risklerin devam ettiğini ifade etti.
ABD'nin bu hamlesi, İran ile Batı arasındaki nükleer müzakerelerin yeniden başlamasına zemin hazırlayabilir. Ancak uzmanlar, kısmi iznin kalıcı bir çözüm olmadığını, asıl hedefin tüm yaptırımların kaldırılması olduğunu söylüyor. Öte yandan, İran'ın petrolden elde edeceği gelirin nükleer programı finanse etmekte kullanılabileceği endişesi de bulunuyor.