ABD ordusu, İran'da Devrim Muhafızları Ordusu'na ait hedeflere yönelik hava saldırıları başlattığını açıkladı. İran resmi haber ajansları, Hürmüz Boğazı üzerindeki stratejik Keşm Adası çevresinde en az beş ayrı patlama sesinin duyulduğunu aktardı. Saldırının, bölgede son günlerde artan gerilimin ardından geldiği belirtilirken, Beyaz Saray'dan yapılan ilk açıklamada operasyonun, ABD güçlerine ve bölgesel müttefiklere yönelik tehditleri etkisiz hale getirmek amacıyla gerçekleştirildiği ifade edildi.
Keşm Adası'nda Patlamalar ve İlk Tepkiler
İran'ın yarı resmi haber ajansı Fars, yerel saatle gece yarısından hemen sonra Keşm Adası'nın güney kıyılarında art arda patlama seslerinin duyulduğunu, gökyüzünde parlamalar görüldüğünü aktardı. Görgü tanıkları, patlamaların adanın askeri üslerinin yakınlarında meydana geldiğini öne sürdü. İran devlet televizyonu ise hava savunma sistemlerinin devreye girdiğini duyururken, saldırının boyutuna ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı. İran Petrol Bakanlığı, Keşm Adası'ndaki enerji tesislerinin herhangi bir zarar görmediğini bildirdi. Bölgeden gelen ilk görüntülerde, adanın bazı noktalarında yangınların çıktığı görülüyor.
ABD'den Resmi Açıklama: Hedefler Askeri Tesisler
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı'ndan (CENTCOM) yapılan yazılı açıklamada, "ABD kuvvetleri, İran İslam Devrim Muhafızları Ordusu'na ait askeri hedeflere yönelik savunma amaçlı bir saldırı düzenlemiştir. Bu operasyon, ABD personeline ve bölgedeki ortaklarımıza yönelik doğrudan tehditlere karşı koymak amacıyla gerçekleştirilmiştir" ifadelerine yer verildi. Açıklamada, saldırının ardından bölgedeki ABD askeri varlıklarının güvenliğinin sağlandığı ve operasyonun planlandığı gibi tamamlandığı kaydedildi. Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi Sözcüsü, konuya ilişkin kısa bir açıklama yaparak, Başkan'ın sürekli bilgilendirildiğini ve İran'a yönelik ek yaptırımların masada olduğunu ima etti.
Hürmüz Boğazı'nda Artan Gerilim ve Petrol Fiyatları
Saldırı, dünya petrol arzının yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nın hemen girişinde gerçekleşmesi nedeniyle küresel piyasalarda tedirginlik yarattı. Brent petrolün varil fiyatı, haberin ardından yüzde 3'ün üzerinde yükselerek 95 dolar sınırına dayandı. Uzmanlar, İran'ın boğazı kapatma tehditlerinin uzun süredir gündemde olduğunu, ancak böyle bir adımın hem askeri hem de ekonomik sonuçları olacağını belirtiyor. Son haftalarda ABD ile İran arasında nükleer müzakerelerin durma noktasına gelmesi ve İran'ın bölgedeki vekil güçleri aracılığıyla ABD üslerine saldırılar düzenlemesi, tansiyonu yükseltmişti. Bu saldırı, iki ülke arasında doğrudan bir askeri çatışmanın kapısını aralayabileceği endişelerini beraberinde getiriyor.
İran Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan ilk açıklamada, saldırı "uluslararası hukukun açık ihlali" olarak nitelendirilirken, "İran, topraklarına yönelik her türlü saldırıya en sert şekilde karşılık verme hakkını saklı tutar" denildi. Tahran'ın Birleşmiş Milletler Büyükelçisi, Güvenlik Konseyi'nin acil toplantıya çağrılması için girişimlerde bulundu. Bölge ülkelerinden Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri'nden henüz resmi bir açıklama gelmezken, İsrail'in ise saldırıyı dolaylı olarak desteklediği yorumları yapılıyor.
Bu gelişme, Biden yönetiminin İran'a yönelik 'maksimum baskı' politikasına geri döndüğü yönünde yorumlanıyor. Uzmanlar, ABD'nin önümüzdeki dönemde İran'ın nükleer tesislerine yönelik bir operasyon düzenleyip düzenlemeyeceğinin belirsiz olduğunu, ancak bu saldırının caydırıcılığı artırma amacı taşıdığını ifade ediyor. Saldırının, bölgedeki diğer ülkelere verdiği mesaj ve küresel enerji güvenliğine etkisi, önümüzdeki günlerde daha da netlik kazanacak. Silahlı çatışmaların derinleşmesi, Orta Doğu'da yeni bir göç dalgasına yol açabilir ve küresel ekonomiyi olumsuz etkileyebilir.