ABD ile İran arasında aylardır süren görüşmelerin ardından tarihi bir anlaşmaya varıldı. ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı'nın açılacağını müjdeledi ve anlaşmanın 19 Haziran'da imzalanacağını duyurdu. Anlaşma haberiyle birlikte küresel piyasalarda hareketlilik başladı; Brent petrol fiyatlarında son haftaların en sert düşüşü yaşanırken, gram altın yeni bir zirveye yöneldi. Enerji ve emtia piyasalarındaki bu çarpıcı değişim, yatırımcıların odağına oturdu.
Anlaşmanın perde arkası
Kaynaklara göre, ABD ve İran arasında yürütülen müzakerelerde varılan mutabakat, Hürmüz Boğazı'nın güvenli geçişine ilişkin kritik maddeler içeriyor. İran'ın nükleer programına dair kısıtlamalar ve ABD'nin yaptırımlarının kademeli olarak kaldırılması da anlaşmanın diğer ayaklarını oluşturuyor. Trump'ın açıklamasında, anlaşmanın Orta Doğu'da istikrarı artıracağı ve küresel enerji arzını güvence altına alacağı vurgulandı. Tarafların 19 Haziran'da bir araya gelerek resmi imzaları atması bekleniyor.
Piyasalardaki yankılar
Anlaşma duyurusunun hemen ardından Brent petrol varil fiyatı yüzde 6'yı aşan bir düşüşle 68 dolar seviyelerine geriledi. Bu, son üç ayın en düşük seviyesi olarak kaydedildi. Analistler, Hürmüz Boğazı'nın açılmasının petrol arzında beklenen artışı tetiklediğini ve bu durumun fiyatları baskıladığını belirtiyor. Öte yandan, gram altın fiyatı jeopolitik belirsizliklerin azalmasına rağmen yükselişini sürdürdü ve 2.460 TL'yi aşarak tüm zamanların en yüksek seviyesine yaklaştı. Uzmanlar, altındaki bu yükselişin küresel enflasyon endişeleri ve merkez bankalarının alımlarından kaynaklandığını ifade ediyor.
Uzman yorumları ve beklentiler
Ekonomistler, anlaşmanın petrol fiyatları üzerinde kalıcı bir düşüş etkisi yaratmasını beklerken, altın fiyatları için yukarı yönlü risklerin devam ettiğini belirtiyor. Orta Doğu'da sağlanacak istikrarın küresel büyümeye olumlu yansıyacağı, ancak İran'ın nükleer faaliyetlerine ilişkin denetimlerin sıkı takibinin önemli olduğu vurgulanıyor. Yatırımcıların önümüzdeki günlerde anlaşmanın detaylarına odaklanması bekleniyor.
Tarihi anlaşmanın ardından piyasalardaki dengeler yeniden şekillenirken, özellikle enerji ve emtia sektörlerindeki hareketliliğin bir süre daha devam edeceği öngörülüyor. Anlaşmanın bölgedeki jeopolitik riskleri azaltması, küresel yatırımcılar için yeni bir dönemin kapısını aralayabilir.