ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, 59'uncu Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) Dışişleri Bakanları Toplantısı'nda yaptığı açıklamada, İran'ın bölgesel istikrarı tehdit eden eylemlerine karşı uluslararası toplumun kararlı duruşunu sürdüreceğini vurguladı. Rubio, 'İran, yıkıcı faaliyetlerinin bedelini ödemeye devam edecek. ABD ve müttefikleri, bu rejimin istikrarsızlaştırıcı politikalarına karşı caydırıcılığı artıracak' ifadelerini kullandı.
Rubio'dan ASEAN platformunda net mesaj
ASEAN Dışişleri Bakanları Toplantısı'nın açılış oturumunda konuşan Rubio, İran'ın nükleer programı ve bölgesel milis gruplarına verdiği desteğe dikkat çekti. Rubio, 'İran'ın balistik füze denemeleri ve Yemen'deki Husilere sağladığı askeri yardım, sadece Orta Doğu'yu değil, küresel güvenliği de tehdit ediyor. Bu nedenle yaptırımlar ve diplomatik baskı artırılacak' dedi. ABD Dışişleri Bakanı, İran'ın nükleer anlaşmaya dönüş koşullarını kabul etmediği sürece müzakere masasının boş kalacağını ima etti.
Uluslararası toplumdan tepki bekleniyor
Rubio'nun açıklamaları, ASEAN üye ülkeleri ve diğer katılımcılar arasında geniş yankı uyandırdı. Güneydoğu Asya ülkeleri, İran'ın bölgedeki varlığını endişeyle izlerken, ABD'nin tutumunun Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nde de gündeme taşınması bekleniyor. Öte yandan İran Dışişleri Bakanlığı'ndan henüz resmi bir yanıt gelmedi. Tahran yönetimi, ABD'nin suçlamalarını reddederek kendisini savunma hakkını kullandığını öne sürüyor.
Bağımsız analistler, Rubio'nun açıklamalarını Biden yönetiminin İran'a karşı 'maksimum baskı' politikasının yeni bir versiyonu olarak yorumluyor. Ancak bu kez askeri müdahaleden ziyade diplomatik ve ekonomik yaptırımların ön planda olduğu gözleniyor. Geçmişte Obama ve Trump dönemlerinde de benzer söylemler kullanılmıştı, ancak kalıcı bir çözüme ulaşılamamıştı.
Sonuç olarak Rubio'nun ASEAN toplantısındaki çıkışı, ABD'nin Asya-Pasifik stratejisinde İran faktörünü de hesaba kattığını gösteriyor. Bölge ülkeleri, her iki süper gücün rekabetinden etkilenmemek için denge politikası izlemeye çalışıyor. Önümüzdeki dönemde yaptırımların dozu ve İran'ın yanıtı, uluslararası gündemin ana maddelerinden biri olmaya aday.
