ABD'nin Atina Büyükelçisi Kimberly Guilfoyle'un, Yunanistan Enerji Bakanı Stavros Papastavru ile katıldığı özel bir akşam yemeğinde yaptığı görüşme, Yunanistan'da siyasi bir sarsıntıya yol açtı. Edinilen bilgilere göre Guilfoyle, Washington'un Romanya hükümetinin istifasında rol oynadığını ima ederek Yunanistan'a yönelik üstü kapalı tehditlerde bulundu. Bu diyalog, iki müttefik ülke arasındaki ilişkilerde gerilim yarattı.
Görüşmenin Detayları ve İddialar
İddiaya göre Büyükelçi Guilfoyle, akşam yemeğinde Enerji Bakanı Papastavru'ya, ABD'nin Romanya'da hükümetin istifasına zemin hazırlayan gelişmelerde etkili olduğunu söyledi. Bu ifadeler, Yunanistan'ın egemen kararlarına yönelik bir müdahale olarak yorumlandı. Guilfoyle'un, Yunanistan'ın enerji politikaları ve Doğu Akdeniz'deki pozisyonu konusunda da uyarılarda bulunduğu öne sürüldü. Yunan hükümeti henüz resmi bir açıklama yapmadı, ancak olayın basına yansımasının ardından Atina'da rahatsızlık arttı.
Romanya'da son aylarda yaşanan siyasi istikrarsızlık, ABD'nin Doğu Avrupa'daki etkisiyle ilişkilendiriliyor. Washington yönetimi, bölgedeki enerji koridorları ve NATO içi dengeler açısından stratejik bir hassasiyet taşıyor. Yunanistan ise son dönemde Rusya ile enerji iş birliğini artırma sinyalleri vermiş, bu durum ABD tarafında endişeyle karşılanmıştı. Guilfoyle'un söz konusu tehdidi, bu bağlamda Yunanistan'ın dış politikasını yeniden şekillendirmeye yönelik bir baskı aracı olarak değerlendiriliyor.
Yunanistan'ın Tepkisi ve Olası Sonuçlar
Yunan muhalefet partileri, hükümeti ABD'nin müdahalesine karşı sessiz kalmakla eleştirdi. SYRIZA lideri, konuyu meclise taşıyacaklarını açıkladı. Hükümet sözcüsü ise görüşmenin 'samimi bir ortamda' gerçekleştiğini ancak içeriğine dair bilgi veremeyeceklerini belirtti. Uzmanlar, bu olayın Yunanistan-ABD ilişkilerinde güven krizine yol açabileceğini, aynı zamanda Yunanistan'ın enerji politikalarında bağımsız hareket etme kabiliyetini sorgulattığını ifade ediyor.
ABD Büyükelçiliği'nden yapılan yazılı açıklamada, 'Büyükelçi Guilfoyle, Yunanistan ile güçlü ikili ilişkileri sürdürme taahhüdünü yinelemiştir. Özel görüşmelerin içeriği hakkında yorum yapmıyoruz.' denildi. Ancak bu açıklama, kamuoyundaki soru işaretlerini gidermedi. Yunan basını, olayı 'diplomatik skandal' olarak nitelendirirken, uluslararası gözlemciler Washington'un müttefiklerine yönelik baskıcı tutumunun arttığına dikkat çekiyor.
Arka Plan: ABD'nin Bölgesel Stratejisi ve Yunanistan'ın Konumu
Yunanistan, NATO'nun güneydoğu kanadında kritik bir ülke konumunda. ABD'nin İskenderiye ve Girit'teki askeri üsleri, Doğu Akdeniz'deki operasyonlar için hayati önem taşıyor. Bununla birlikte Yunanistan, son yıllarda Rusya'dan doğalgaz alımı ve Çin ile liman yatırımları gibi konularda Batı'dan bağımsız adımlar atmıştı. Washington, özellikle Türkiye ile denge politikası izleyen Atina'nın, ittifak içinde kalmasını garantilemek istiyor. Guilfoyle'un Romanya örneğini vermesi, ABD'nin 'ittifak içinde kalma' mesajını sert bir şekilde ilettiği şeklinde yorumlanıyor.
Romanya'da 2023 sonunda yaşanan hükümet krizi, büyük ölçüde enerji fiyatları ve yolsuzluk iddialarından kaynaklanmıştı. Ancak bazı analistler, ABD'nin Romanya'nın Rusya ile yakınlaşmasını engellemek için perde arkasında etkili olduğunu savunuyor. Benzer bir senaryonun Yunanistan'da yaşanması ihtimali, Atina'da endişeyle karşılanıyor. Önümüzdeki günlerde Yunanistan'ın enerji anlaşmaları ve ABD ile yapılacak görüşmeler, bu krizin seyrini belirleyecek.
