ABD Başkanı Donald Trump, İran ile tırmanan gerilimde Hürmüz Boğazı'nın ABD tarafından kontrol edildiğini savundu. Trump, İran'a yönelik saldırıların devam edeceğini belirterek Tahran yönetiminin askerî kapasitesinin büyük ölçüde ortadan kaldırıldığını öne sürdü. Açıklamalar, bölgedeki tansiyonun yüksek olduğu bir dönemde geldi.
Trump'tan Hürmüz Boğazı Açıklaması
Donald Trump, Beyaz Saray'da düzenlediği basın toplantısında, Hürmüz Boğazı'nın stratejik önemine vurgu yaptı. “Boğaz tamamen bizim kontrolümüz altında” diyen Trump, uluslararası enerji taşımacılığında kilit rol oynayan bu geçidin güvenliğinin ABD tarafından sağlandığını ifade etti. Trump ayrıca, İran'ın petrol ihracatına yönelik yaptırımların ve askerî operasyonların devam edeceğini belirtti.
İran'ın Askerî Kapasitesi Hakkında İddialar
Trump, son haftalarda gerçekleştirilen saldırılar sonucunda İran'ın askerî gücünün önemli ölçüde zayıflatıldığını söyledi. “İran'ın füze kabiliyeti ve deniz kuvvetleri ciddi darbe aldı. Artık eski güçlerinde değiller” dedi. Trump, bu operasyonların amacının bölgesel istikrarı sağlamak olduğunu ancak İran yönetiminin provokasyonlarına karşılık vermek zorunda kaldıklarını iddia etti.
Hürmüz Boğazı ve Küresel Enerji Güvenliği
Dünya ham petrol arzının yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı, İran ve ABD arasındaki gerilimin odak noktası haline gelmiş durumda. Boğazın kontrolü, küresel enerji fiyatları üzerinde doğrudan etkili. Analistler, taraflar arasındaki gerginliğin artması durumunda petrol fiyatlarının yükselebileceği uyarısında bulunuyor. Trump'ın açıklamaları, piyasalarda kısa süreli dalgalanmalara neden oldu.
Tahran'dan Yanıt Gecikmedi
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Trump'ın iddialarını reddetti. Yapılan yazılı açıklamada, “Amerika'nın bölgedeki varlığı istikrarsızlık kaynağıdır. Hürmüz Boğazı'nın güvenliği İran ve komşu ülkelerin ortak sorumluluğundadır” ifadeleri kullanıldı. İran, daha önce boğazı kapatmakla tehdit etmiş ancak bu tehdidi henüz gerçeğe dönüştürmemişti.
Uluslararası Toplumun Tepkileri
BM Güvenlik Konseyi, tarafları itidale çağırdı. Avrupa Birliği Dış İlişkiler Sorumlusu, “Bölgede gerginliğin düşürülmesi için diplomatik çabalar artırılmalı” dedi. Suudi Arabistan ve BAE, ABD'nin bölgedeki askerî varlığını desteklediklerini açıklarken, Katar ve Umut arabuluculuk teklifinde bulundu.
Sonuç ve Değerlendirme
ABD'nin İran'a yönelik maksimum baskı politikası, Hürmüz Boğazı'nı yeniden uluslararası gündeme taşıdı. Trump'ın açıklamaları, seçim öncesi güçlü bir dış politika imajı çizme çabası olarak yorumlanıyor. Ancak İran'ın misilleme kapasitesi ve bölgedeki vekil güçleri göz önüne alındığında, tam bir kontrol iddiasının ne kadar gerçekçi olduğu tartışmalı. Gelişmeler, önümüzdeki günlerde diplomatik hareketliliği artırabilir.
