Kayseri'nin Hacılar ilçesinde, Erciyes Dağı eteklerinde yaklaşık 500 yıl öncesine dayanan tarihi kar kuyuları, yaz sıcaklarında bölge halkına serinletici bir su kaynağı sunuyor. İlçede yaşayan Ahmet Gengeç (69) ve kardeşi Mahmut Gengeç (67), evlerinin önünde bulunan bu kuyuları temizleyerek yeniden kullanıma açtı. Kış aylarında içi karla doldurulan kuyular, yazın eriyen karın soğukluğunu muhafaza ederek adeta birer doğal buzdolabı görevi görüyor. Kardeşler, gelen geçen herkese bu soğuk suyu ikram ediyor.
500 yıllık gelenek yeniden canlanıyor
Erciyes Dağı'nın eteklerinde yer alan Hacılar ilçesi, yüzyıllar boyunca kar kuyularıyla anılan bir bölge. Osmanlı döneminde de kullanılan bu kuyular, özellikle yaz aylarında su sıkıntısı çeken köylüler için hayati önem taşıyordu. Kışın karla doldurulan kuyular, yazın eriyen karın soğukluğunu koruyarak içme suyu ve yiyeceklerin muhafazasında kullanılıyordu. Ahmet Gengeç, "Bu kuyular dedelerimizden kalma. Biz de geleneği sürdürmek için kuyuları temizledik ve karla doldurduk. Şimdi yazın komşularımız ve ziyaretçiler buradan soğuk su alıyor" diyor.
Kuyular nasıl çalışıyor?
Yaklaşık 2 metre derinliğindeki taş duvarlı kuyular, kış aylarında Erciyes Dağı'ndan getirilen karla dolduruluyor. Üzeri ahşap kapaklarla kapatılan kuyular, yazın 30 dereceyi bulan sıcaklarda bile içindeki karın erimesini yavaşlatıyor. Kuyulardan alınan su, sıcaklığını 4-5 derece civarında koruyor. Mahmut Gengeç, "Bu suyun tadı ve soğukluğu başka hiçbir suda yok. İçenler çok memnun. Bazıları bidonlarla doldurup götürüyor" ifadelerini kullanıyor.
Bölge halkı ve ziyaretçiler memnun
Kuyuların yeniden kullanıma açılması, hem bölge halkı hem de ziyaretçiler tarafından ilgiyle karşılandı. Özellikle sıcak yaz günlerinde serinlemek isteyenler, kuyulara akın ediyor. Ahmet Gengeç, "Burayı merak eden herkes gelsin, soğuk suyumuzu ikram edelim" diyerek herkesi davet ediyor. Kuyular, aynı zamanda bölgenin turizmine de katkı sağlıyor. Erciyes Dağı'na tırmanış yapan doğa sporcuları ve fotoğrafçılar, bu tarihi kuyuları görmek için uğruyor.
Kültürel mirasın korunması
Hacılar Belediyesi de bu tarihi mirasın korunması için çalışma başlattı. Belediye yetkilileri, kuyuların çevresinin düzenlenerek ziyaretçilere daha iyi hizmet verilmesini planlıyor. Ayrıca kuyuların tarihi önemine dikkat çekmek için bilgilendirme tabelaları yerleştirilecek. Bu girişim, sadece bir su kaynağını değil, aynı zamanda yüzyıllık bir geleneği de canlı tutmayı amaçlıyor.
Kayseri'nin bu eşsiz kültürel mirası, modern dünyada unutulmaya yüz tutmuş bir geleneği yeniden hatırlatıyor. Ahmet ve Mahmut Gengeç kardeşlerin emekleri sayesinde, 500 yıllık kar kuyuları gelecek nesillere aktarılmaya devam edecek. Bu tür yerel geleneklerin korunması, sadece kültürel kimliğimiz için değil, aynı zamanda sürdürülebilir yaşam pratikleri açısından da önem taşıyor. Doğal soğutma yöntemlerinin enerji tasarrufuna katkısı düşünüldüğünde, bu kuyuların hikayesi aslında hepimize ilham veriyor.
