Van’da babasından devraldığı mesleğini 40 yıldır 20 metrekarelik ayakkabı atölyesinde sürdüren Mecit Emen (57), yaklaşık 30 yıldır yöresel reşik ayakkabılarının üretimini de yapıyor. Emen'in yaptığı coğrafi işaret başvurusu kabul edildi. Böylece Van reşiği, tescillenmiş bir yöresel ürün olarak koruma altına alındı.
Reşik nedir?
Reşik, Van yöresine özgü, el işçiliğiyle üretilen bir ayakkabı türüdür. Genellikle sığır derisinden yapılan reşik, yumuşak tabanı ve rahat kullanımıyla bilinir. Özellikle kış aylarında tercih edilen bu ayakkabı, Van’ın geleneksel giyim kültürünün önemli bir parçasıdır.
Coğrafi işaret süreci
Mecit Emen, yöresel reşiğin tanınırlığını artırmak ve taklit ürünlerin önüne geçmek için yaklaşık iki yıl önce Türk Patent ve Marka Kurumu'na coğrafi işaret başvurusu yaptı. Başvurunun kabul edilmesiyle reşik, Van’ın tescilli ürünleri arasındaki yerini aldı. Emen, “Bu tescil, hem Van ekonomisine hem de kültürel mirasımıza katkı sağlayacaktır” dedi.
Ustanın hikayesi
Mecit Emen, ayakkabıcılık mesleğini babasından öğrendi. 17 yaşında başladığı bu yolda 40 yıldır çalışıyor. Atölyesinde hem modern ayakkabılar üretiyor hem de geleneksel reşiği yaşatmaya çalışıyor. “Reşik, bizim kültürümüzün bir parçası. Onu gelecek nesillere aktarmak istiyoruz” şeklinde konuştu.
Ekonomik ve kültürel önemi
Van’da reşik üreten birkaç ustadan biri olan Emen, bu tescille birlikte reşiğin daha geniş kitlelere ulaşmasını bekliyor. Coğrafi işaretli ürünler, genellikle daha yüksek fiyattan satılabiliyor ve yerel ekonomiye katkı sağlıyor. Ayrıca bu tür tesciller, kültürel çeşitliliğin korunması açısından da önem taşıyor.
Değerlendirme
Coğrafi işaretler, sadece bir ürünün menşeini belirtmekle kalmaz, aynı zamanda o bölgenin kültürel kimliğini ve ekonomik potansiyelini de güçlendirir. Van reşiğinin tescillenmesi, somut olmayan kültürel mirasın korunmasına yönelik atılmış önemli bir adımdır. Benzer girişimlerin diğer yöresel ürünler için de hayata geçirilmesi, Türkiye’nin kültürel zenginliğinin sürdürülebilirliği açısından kritik öneme sahiptir.
